ശൈഖ് ഡോ. സ്വാലിഹ് ബ്നു അബ്ദില്ലാഹ് അൽ-ഉസൈമി – വിജ്ഞാനത്തെ മഹത്വപ്പെടുത്തൽ
കാരണം, മഹത്തായ കാര്യങ്ങളെല്ലാം ക്ഷമ കൊണ്ടല്ലാതെ നേടാനാവില്ല. ഉന്നതമായ കാര്യങ്ങൾ തേടുന്നതിൽ മനസ്സിന് സഹിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഏറ്റവും വലിയ കാര്യം, അതിൽ ക്ഷമിക്കാൻ അതിനെ പഠിപ്പിക്കലാണ്. അതുകൊണ്ടാണ്, ഈമാനിന്റെ അടിസ്ഥാനം നേടാൻ വേണ്ടിയും, അതിന്റെ പൂർണ്ണത നേടാൻ വേണ്ടിയും ക്ഷമിക്കാനും ക്ഷമയിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കാനും കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടത്; അല്ലാഹുﷻ പറയുന്നു: “സത്യവിശ്വാസികളേ, നിങ്ങള് ക്ഷമിക്കുകയും ക്ഷമയില് മികവ് കാണിക്കുകയും ചെയ്യുക.” [ആലു ഇംറാൻ: 200]. അല്ലാഹുﷻ പറയുന്നു: “തങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിന്റെ പ്രീതി ലക്ഷ്യമാക്കിക്കൊണ്ട് കാലത്തും വൈകുന്നേരവും അവനോട് പ്രാര്ത്ഥിച്ച് കൊണ്ടിരിക്കുന്നവരുടെ കൂടെ നീ നിന്റെ മനസ്സിനെ അടക്കി നിര്ത്തുക.” [അൽ-കഹ്ഫ്: 28]
ഈ ആയത്തിന്റെ തഫ്സീറിൽ യഹ്യ ബ്നു അബീ കസീർ പറഞ്ഞു: “അത് ഫിഖ്ഹിന്റെ മജ്ലിസുകളാണ്.”
ഒരാളും ക്ഷമ കൊണ്ടല്ലാതെ വിജ്ഞാനം നേടുകയില്ല.
യഹ്യ ബ്നു അബീ കസീർ ഇപ്രകാരം കൂടി പറഞ്ഞു: “ശരീരത്തിന് സുഖം നൽകിക്കൊണ്ട് വിജ്ഞാനം നേടാനാവില്ല.”
ക്ഷമ കൊണ്ട് അജ്ഞതയുടെ അപമാനത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുവരാം.
അൽ-അസ്മഈ പറഞ്ഞു: “ആര് പഠനത്തിന്റെ നിന്ദ്യത ഒരു നിമിഷം സഹിച്ചില്ലയോ; അവൻ അജ്ഞതയുടെ നിന്ദ്യതയിൽ എന്നെന്നും ബാക്കിയാകും.”
അതുകൊണ്ട് വിജ്ഞാനത്തിന്റെ മാധുര്യം നേടാം.
സലഫുകളിൽ ചിലർ പറഞ്ഞു: “ആര് പഠനത്തിന്റെ വേദന സഹിച്ചില്ലയോ; അവൻ വിജ്ഞാനത്തിന്റെ മാധുര്യം ആസ്വദിക്കുകയില്ല.”
“തേനിന് മുമ്പായി തേനീച്ചയുടെ കുത്തിന്റെ വിഷമുണ്ട്.”
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെടാറുണ്ടായിരുന്നു: “ആര് പ്രയാസങ്ങൾ താണ്ടിയില്ലയോ; അവൻ ആഗ്രഹങ്ങൾ നേടുകയില്ല.”
വിജ്ഞാനത്തിലെ ക്ഷമ രണ്ട് തരമുണ്ട്: ഒന്ന്: അത് സഹിക്കുന്നതിലും സ്വീകരിക്കുന്നതിലുമുള്ള ക്ഷമ; മനഃപാഠമാക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്, മനസ്സിലാക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്, വിജ്ഞാനത്തിന്റെ മജ്ലിസുകളിൽ ഹാജരാകാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്, ശൈഖിന്റെ അവകാശം പരിഗണിക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്.
രണ്ടാമത്തെ തരം: അത് നൽകുന്നതിലും, പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിലും, അതിന്റെ ആളുകളിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നതിലുമുള്ള ക്ഷമ; പഠിതാക്കൾക്ക് വേണ്ടി ഇരിക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്, അവരെ മനസ്സിലാക്കിക്കൊടുക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്, അവരുടെ തെറ്റുകൾ സഹിക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്.
വിജ്ഞാനത്തിലെ ഈ രണ്ട് തരം ക്ഷമക്ക് മുകളിലാണ്, അവ രണ്ടിലും ക്ഷമിക്കുന്നതിലുള്ള ക്ഷമയും, അവയിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കലും.
“എല്ലാവർക്കും ഉന്നതിയുടെ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് കുതിപ്പുകളുണ്ട്, പക്ഷേ, പുരുഷന്മാരിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കൽ പ്രയാസകരമാണ്.”
ആര് ക്ഷമ മുറുകെ പിടിച്ചുവോ, അവൻ സന്മാർഗ്ഗം കൊണ്ട് വിജയിക്കും.
മുഹദ്ദിസായ അബൂ യഅ്ല അൽ-മൗസ്വിലി പറഞ്ഞു: “നിശ്ചയം ഞാൻ കണ്ടു, ദിവസങ്ങളിൽ അനുഭവമുണ്ട്, ക്ഷമക്ക് പ്രശംസനീയമായ ഫലമുള്ള ഒരു പര്യവസാനമുണ്ട്. ഒരു കാര്യം തേടുന്നതിൽ ഗൗരവം കാണിക്കുകയും, ക്ഷമയെ കൂട്ടാളിയാക്കുകയും ചെയ്തവർ കുറവാണ്, വിജയം നേടിയവരല്ലാതെ.”
ഗ്രന്ഥകർത്താവ് വിജ്ഞാനത്തെ മഹത്വപ്പെടുത്തുന്നതിന്റെ അടിസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഒമ്പതാമത്തെ അടിസ്ഥാനം പരാമർശിച്ചു. അത്: വിജ്ഞാനത്തിൽ സഹിക്കുകയും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നതിൽ ക്ഷമ പാലിക്കുക. ‘അത്തഹവ്വുൽ’ കൊണ്ടുദ്ദേശിക്കുന്നത്: സ്വീകരിക്കലാണ്. ‘അൽ-അദാഅ്’ കൊണ്ടുദ്ദേശിക്കുന്നത്: നൽകലാണ്.
അപ്പോൾ, ഒരു വ്യക്തിക്ക് വിജ്ഞാനത്തിൽ അതിന്റെ രണ്ട് ഭാഗങ്ങളിലും ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്. അത് സ്വീകരിക്കുകയും ഒരുമിച്ചുകൂട്ടുകയും ചെയ്യുന്നതിലും, പിന്നീട് അത് നൽകുകയും പ്രചരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിലും; കാരണം, മഹത്തായ കാര്യങ്ങളെല്ലാം ക്ഷമ കൊണ്ടല്ലാതെ നേടാനാവില്ല. അതുകൊണ്ടാണ്, ധാരാളം ആയത്തുകളിൽ ക്ഷമിക്കാനും ക്ഷമയിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കാനും കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടത്. ഈമാനിന്റെ അടിസ്ഥാനം നേടാൻ വേണ്ടിയും, അതിന്റെ പൂർണ്ണത നേടാൻ വേണ്ടിയും; അല്ലാഹുﷻപറയുന്നു: “സത്യവിശ്വാസികളേ, നിങ്ങള് ക്ഷമിക്കുകയും ക്ഷമയില് മികവ് കാണിക്കുകയും ചെയ്യുക.” . അപ്പോൾ, ക്ഷമിക്കാൻ കൽപ്പിച്ചു. പിന്നീട്, ക്ഷമയിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കാൻ കൽപ്പിച്ചു; അത് തർക്കമുണ്ടാകുമ്പോൾ ക്ഷമിക്കുന്നതിൽ നിന്നുള്ള ഒരു രൂപമാണ്. ഒരു വ്യക്തി ഒരു കാര്യത്തിൽ തർക്കിക്കപ്പെടുകയും, പിന്നീട് അവൻ സ്വയം അതിൽ പിടിച്ചുനിൽക്കുകയും അടക്കിനിർത്തുകയും ചെയ്താൽ, അവൻ ക്ഷമയിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നവനായി.
പിന്നീട് അദ്ദേഹം അല്ലാഹുﷻ യുടെ വാക്ക് ഉദ്ധരിച്ചു: “തങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിന്റെ പ്രീതി ലക്ഷ്യമാക്കിക്കൊണ്ട് കാലത്തും വൈകുന്നേരവും അവനോട് പ്രാര്ത്ഥിച്ച് കൊണ്ടിരിക്കുന്നവരുടെ കൂടെ നീ നിന്റെ മനസ്സിനെ അടക്കി നിര്ത്തുക.”. യഹ്യ ബ്നു അബീ കസീർ അതിന്റെ തഫ്സീറിൽ പറഞ്ഞു: “അത് ഫിഖ്ഹിന്റെ മജ്ലിസുകളാണ്”. അപ്പോൾ, ഒരു വ്യക്തിക്ക് തന്റെ മനസ്സിനെ അതിൽ പിടിച്ചുനിർത്തുകയും അടക്കിനിർത്തുകയും ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്.
പിന്നീട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു, വിജ്ഞാനം ക്ഷമ കൊണ്ടല്ലാതെ ലഭിക്കുകയില്ല. വിജ്ഞാനത്തിൽ അതിന്റെ പ്രയോജനത്തിൽ നിന്ന് രണ്ട് കാര്യങ്ങൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ഒന്ന്: അതുകൊണ്ട് അജ്ഞതയുടെ അപമാനത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുവരാം. അജ്ഞതയുടെ ന്യൂനതയിൽ നിന്ന് അടിമ പുറത്തുവരുന്നത് അവൻ ക്ഷമിച്ചാൽ മാത്രമാണ്. മറ്റൊന്ന്: അവൻ ക്ഷമിക്കുന്നതിലൂടെ വിജ്ഞാനത്തിന്റെ മാധുര്യം നേടുന്നു. വിജ്ഞാനത്തിന്റെ മാധുര്യം ആസ്വദിക്കുന്നത് ക്ഷമ കൊണ്ടല്ലാതെ സാധ്യമല്ല.
തേനിന് മുമ്പായി തേനീച്ചയുടെ കുത്തിന്റെ വിഷമുണ്ട്. ‘അശ്ശഹ്ദ്’ – ‘ശീൻ’ അക്ഷരത്തിന് ഫത്ഹ് നൽകിയും ളമ്മ് നൽകിയും – എന്നാൽ മെഴുകിലുള്ള തേനാണ്.
ഒരാൾ തേനീച്ചക്കൂടുകളിൽ നിന്ന് മെഴുകോടുകൂടി തേൻ എടുക്കാൻ കൈനീട്ടിയാൽ, അതിന് മുമ്പായി അവനെ കുത്തുന്ന തേനീച്ചയുടെ മുള്ളുകളുണ്ട്.
അതുപോലെയാണ് ഉന്നതമായ കാര്യങ്ങളും. അതിന് മുമ്പായി വേദനയുടെ മുറിവുകളുണ്ട്. അതിന് തയ്യാറാകുന്നത്, അതിൽ തന്റെ മനസ്സിനെ ക്ഷമിപ്പിക്കുകയും ഉറച്ചുനിർത്തുകയും ചെയ്തവനല്ലാതെ സാധ്യമല്ല.
പിന്നീട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു, വിജ്ഞാനത്തിലെ ക്ഷമ രണ്ട് തരമുണ്ട്: ഒന്ന്: അത് സഹിക്കുന്നതിലും സ്വീകരിക്കുന്നതിലുമുള്ള ക്ഷമ – അതായത്: അത് സ്വീകരിക്കുന്നതിൽ -; മനഃപാഠമാക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്, മനസ്സിലാക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്, വിജ്ഞാനത്തിന്റെ മജ്ലിസുകളിൽ ഹാജരാകാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്. കാരണം, അത് ചിലപ്പോൾ ദീർഘിച്ചേക്കാം. അപ്പോൾ, വിജ്ഞാനം തേടുന്നവന് തന്റെ മനസ്സിനെ അതിൽ ക്ഷമിപ്പിക്കേണ്ടതായി വരും. അവൻ തന്റെ മനസ്സിനെ പരീക്ഷിക്കുകയും പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; അവൻ വിജ്ഞാനത്തിൽ ക്ഷമിക്കാൻ തയ്യാറാണോ അല്ലയോ എന്ന്. അതിൽ നിന്ന് ഒരു ബലഹീനത കണ്ടാൽ, അല്ലാഹുﷻ വിന്റെ അടുക്കലുള്ള നന്മയിലും പ്രതിഫലത്തിലുമുള്ള ആഗ്രഹത്തിന്റെ താൽപര്യം കൊണ്ട് അതിനെ നയിക്കും. അങ്ങനെ വിജ്ഞാനത്തിന്റെ മജ്ലിസുകളിൽ, അത് ദീർഘിച്ചാലും അവൻ അതിനെ ക്ഷമിപ്പിക്കും. ശൈഖിന്റെ അവകാശം പരിഗണിക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്.
രണ്ടാമത്തെ തരം: അത് നൽകുന്നതിലും, പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിലും, അതിന്റെ ആളുകളിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നതിലുമുള്ള ക്ഷമ – അതായത്: ജനങ്ങളിൽ അത് പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിൽ -; പഠിതാക്കൾക്ക് വേണ്ടി ഇരിക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്. കാരണം, പഠിതാക്കൾക്ക് വേണ്ടി ഇരിക്കുന്നതിന് തുടക്കത്തിൽ ഒരു മാധുര്യമുണ്ട്. അത് ദീർഘിച്ചാൽ മനസ്സിന് പ്രയാസമാകും.
അപ്പോൾ, അടിമക്ക് പഠിതാക്കൾക്ക് വേണ്ടി ഇരിക്കാൻ തന്റെ മനസ്സിനെ ക്ഷമിപ്പിക്കേണ്ടതായി വരും. ആര് പഠിപ്പിക്കലും അധ്യാപനവും അനുഭവിച്ചുവോ, അവന് അതിന്റെ സത്യസന്ധത അറിയാം. കാരണം, അവൻ അതിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ഒരു മാധുര്യം കണ്ടെത്തും. പിന്നീട്, അവൻ ഒരുപാട് കാലം അധ്യാപനം അനുഭവിച്ചാൽ, പഠിതാക്കളോടൊപ്പം ഇരിക്കുന്നതിന് ധാരാളം ക്ഷമ ആവശ്യമാണെന്ന് അവൻ കണ്ടെത്തും.
പിന്നീട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: അവരെ മനസ്സിലാക്കിക്കൊടുക്കാൻ ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്. കാരണം, ചിലപ്പോൾ അവൻ അവർക്ക് ഒരു ആശയം വിശദീകരിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കും. പക്ഷേ, അവർക്ക് അത് മനസ്സിലാകില്ല. അപ്പോൾ, അത് വീണ്ടും ആവർത്തിക്കേണ്ടതായി വരും; നബിﷺ യുടെ മാർഗ്ഗം പോലെ. അദ്ദേഹം ഹദീസ് മൂന്ന് തവണ ആവർത്തിക്കുമായിരുന്നു, അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കപ്പെടാൻ വേണ്ടി. മുത്തഫഖുൻ അലൈഹി.
അവരോടുള്ള ക്ഷമയിൽ പെട്ടതാണ്: അവരുടെ തെറ്റുകൾ സഹിക്കൽ; അതിന് ക്ഷമ ആവശ്യമാണ്. കാരണം, തെറ്റ് മനുഷ്യന്റെ സ്വഭാവത്തിൽ പെട്ടതാണ്. മനുഷ്യന് തെറ്റിലും പാപത്തിലും ഒരു പങ്കുണ്ട്. വിജ്ഞാന വിദ്യാർത്ഥികളുടെ പാപങ്ങളിൽ പെട്ടതാണ്: അവരുടെ ശൈഖുമാരുമായി അവർക്കുണ്ടാകുന്ന തെറ്റുകൾ. മനുഷ്യ മനസ്സിന്റെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് അറിയുന്ന അധ്യാപകൻ, ഈ പഠിതാക്കളുടെ തെറ്റുകളിൽ ക്ഷമിക്കുകയും, അവരോട് കരുണ കാണിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് ശറഇൽ കൽപ്പിക്കപ്പെട്ട കാര്യമാണെന്ന് അറിയും.
അബുൽ ഖാസിംﷺ ജനങ്ങളോട് ക്ഷമിച്ചിരുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ഒരു വ്യക്തി മനസ്സിലാക്കിയാൽ, അവരിൽ ഒരാൾ നബിﷺ യുടെ വസ്ത്രം പിടിക്കുകയും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മേൽമുണ്ട് വലിക്കുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. എത്രത്തോളമെന്നാൽ, നബിﷺ ക്ക് തന്റെ ശരീരത്തിൽ മേൽമുണ്ടിന്റെ അടയാളം കാണാമായിരുന്നു. അപ്പോൾ, നബിﷺ യുടെ മഹത്തായ ക്ഷമയിലേക്ക് നോക്കുക. നീ പഠിപ്പിക്കുന്ന ആളുകളിൽ നിന്ന് നിനക്ക് ലഭിക്കുന്നത് പരിഗണിക്കുക. അവർ – അല്ലാഹുവിന് സ്തുതി – ഈ അവസ്ഥയിലേക്ക് എത്തുകയില്ല.
പിന്നീട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: വിജ്ഞാനത്തിലെ ഈ രണ്ട് തരം ക്ഷമക്ക് മുകളിലാണ്, അവ രണ്ടിലും ക്ഷമിക്കുന്നതിലുള്ള ക്ഷമയും, അവയിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കലും. “എല്ലാവർക്കും ഉന്നതിയുടെ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് കുതിപ്പുകളുണ്ട്, പക്ഷേ, പുരുഷന്മാരിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കൽ പ്രയാസകരമാണ്.”
അതായത്: എല്ലാവർക്കും ഉന്നതിയുടെ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക്. ‘അശ്ശഅ്വ്’ എന്നാൽ ലക്ഷ്യമാണ്. ‘അൽ-വസബാത്’ എന്നത് ‘വസ്ബ’ എന്നതിന്റെ ബഹുവചനമാണ്. അത്: ചാട്ടമാണ്. അർത്ഥം: എല്ലാവർക്കും ഉന്നതിയുടെ ലക്ഷ്യങ്ങളിലേക്ക് അത് തേടുന്നതിൽ ചാട്ടങ്ങളുണ്ട്. പക്ഷേ, പുരുഷന്മാരിൽ അവരുടെ ലക്ഷ്യത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നത് പ്രയാസകരമാണ്.
അതിലേക്ക് ഞാൻ ‘മൻളൂമത്തുൽ ഹിദായ’യിൽ എന്റെ ഈ വാക്ക് കൊണ്ട് സൂചന നൽകി: “നിശ്ചയം, പുരുഷന്മാരിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കൽ കുറവാണ്, പുരുഷന്മാർ അതിൽ നിന്ന് പ്രതാപം നേടുന്നു.”
(അസ്സ); അതായത്: കുറഞ്ഞു.
പിന്നീട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ആര് ക്ഷമ മുറുകെ പിടിച്ചുവോ, അവൻ സന്മാർഗ്ഗം കൊണ്ട് വിജയിക്കും; അതായത്: അവൻ നന്മ നേടും. അബൂ യഅ്ല അൽ-മൗസ്വിലിയുടെ രണ്ട് വരികൾ അദ്ദേഹം ഉദ്ധരിച്ചു: “നിശ്ചയം ഞാൻ കണ്ടു, ദിവസങ്ങളിൽ അനുഭവമുണ്ട്, ക്ഷമക്ക് പ്രശംസനീയമായ ഫലമുള്ള ഒരു പര്യവസാനമുണ്ട്. ഒരു കാര്യം തേടുന്നതിൽ ഗൗരവം കാണിക്കുകയും, ക്ഷമയെ കൂട്ടാളിയാക്കുകയും ചെയ്തവർ കുറവാണ്, വിജയം നേടിയവരല്ലാതെ.”
ഒരു കാര്യം തേടുന്നതിൽ ഗൗരവം കാണിച്ചവർ കുറവാണ്; അതായത്: അവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഒരു കാര്യത്തിൽ പരിശ്രമിച്ചു. ക്ഷമയെ കൂട്ടാളിയാക്കുകയും ചെയ്തു; അതായത്: അതിനെ തന്നോടൊപ്പം ചേർത്തു.