ഹിജ്റ പത്താം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട സുൽത്താന്മാരിലൊരാളായ ജലാലുദ്ദീൻ മുഹമ്മദ് അക്ബറിൻ്റെ ജീവിതകഥയെ ആസ്പദമാക്കി 2009-ൽ ഇന്ത്യൻ സിനിമയിൽ വൻചെലവിൽ ഒരു ചലച്ചിത്രം നിർമ്മിക്കപ്പെടുകയുണ്ടായി. അതിൻ്റെ നിർമ്മാണവും സംവിധാനവും ചിത്രീകരണവുമെല്ലാം അങ്ങേയറ്റം മികച്ച നിലവാരത്തിലുള്ളതായിരുന്നു. എന്നാൽ അതിൻ്റെ ലക്ഷ്യം കലാപരമോ സാംസ്കാരികമോ ആയ കാര്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ഏറെ അകലെയായിരുന്നു. ‘മറിയമുസ്സമാൻ’ എന്ന് വിളിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന തൻ്റെ ഹൈന്ദവ ഭാര്യ ‘ജോധ ബായിയോടുള്ള’ സുൽത്താൻ്റെ പ്രണയകഥ ഉയർത്തിക്കാണിക്കുന്നതിൽ മാത്രമായിരുന്നു ആ സിനിമയുടെ ശ്രദ്ധ മുഴുവൻ. ഈ ചലച്ചിത്രത്തിൻ്റെ (ജോധ അക്ബർ) അണിയറപ്രവർത്തകർ പറഞ്ഞതായി റോയിട്ടേഴ്സ് വാർത്താ ഏജൻസി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തത് ഇപ്രകാരമാണ്: “സാംസ്കാരികവും മതപരവുമായ അതിർവരമ്പുകൾ തകർക്കാൻ ഈ പ്രണയിതാക്കൾക്ക് എങ്ങനെ കഴിഞ്ഞുവെന്ന് കാണിച്ചുകൊടുക്കാനാണ് ഞങ്ങൾ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്.” ഒരു ഹൈന്ദവ ഭാര്യയെ ആദരിക്കുന്നതിലൂടെ ഒരു മുസ്ലിം ഭരണാധികാരിയുടെ മനോഹരമായ ചിത്രം ഇത് നൽകുന്നു എന്ന കാരണത്താൽ, ഈ ചലച്ചിത്രം കണ്ട ഭൂരിഭാഗം പേരും തങ്ങളുടെ വലിയ മതിപ്പാണ് ഇതിനോട് പ്രകടിപ്പിച്ചത്.
ഈ ചലച്ചിത്രം പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ ഇന്ത്യയിൽ വലിയ കോലാഹലങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചിരുന്നു; ചില ഹൈന്ദവ സംഘടനകൾ സിനിമയുടെ പോസ്റ്ററുകൾ ആക്രമിക്കുകയും, ചില നഗരങ്ങളിൽ സിനിമ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നത് അധികാരികൾ വിലക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ അറബ് രാജ്യങ്ങളിൽ ഇതിന് വമ്പിച്ച സ്വീകരണമാണ് ലഭിച്ചത്. ഇതിൻ്റെ ഫലമായി ചില ചാനലുകൾ ഇത് അറബിയിലേക്ക് മൊഴിമാറ്റം (ഡബ്ബിങ്) ചെയ്തു; അറബിയിലേക്ക് മൊഴിമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്ന ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രമായി ഇത് മാറി. ഇൻ്റർനെറ്റിൽ ഈ സിനിമയെയും അതിൻ്റെ വിജയങ്ങളെയും കുറിച്ച് പ്രതിപാദിക്കുന്ന ആറായിരത്തോളം അറബി വെബ്സൈറ്റുകളുണ്ടെന്നാണ് ചില റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
ഈ സിനിമയോടും അതിലെ നായകനോടും, സകല മതങ്ങളെയും പിഴച്ച വിശ്വാസങ്ങളെയും അംഗീകരിക്കുന്ന അയാളുടെ ഉദാരവും സ്വതന്ത്രവുമായ കാഴ്ചപ്പാടിനോടുമുള്ള ആവേശവും പ്രശംസകളും അടങ്ങുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ, അതേ നിർമ്മാണ കമ്പനി വീണ്ടും ഈ ചിത്രം ഒരു ബൃഹത്തായ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരയായി (സീരിയൽ) പുറത്തിറക്കി. മറുഭാഗത്ത്, ഇസ്ലാമിക ലോകത്ത് മതേതരത്വവും ഉദാരവാദവും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന അറബ് ലോകത്തെ ചില സംശയാസ്പദമായ ചാനലുകൾ, ഈ പരമ്പര പെട്ടെന്നുതന്നെ മൊഴിമാറ്റം ചെയ്ത് സംപ്രേഷണം ചെയ്തുതുടങ്ങി. സിനിമയേക്കാൾ വലുതും ആഴത്തിലുള്ളതും വ്യാപകവുമായ ഫിത്നകൾ സൃഷ്ടിക്കാൻ ഇത് കാരണമായി; കാരണം സിനിമ കാണുന്നവരേക്കാൾ എത്രയോ മടങ്ങ് കൂടുതലാണ് ടെലിവിഷൻ പ്രേക്ഷകർ.
മതേതരത്വവും ഉദാരവാദ ആശയങ്ങളും പ്രചരിപ്പിക്കുക, ഇസ്ലാമിക ചരിത്രത്തിലെ സംശയാസ്പദമായ വ്യക്തിത്വങ്ങളെ ഉയർത്തിക്കാണിച്ച് അവരില്ലാത്ത മഹത്വങ്ങൾ അവരിൽ അടിച്ചേൽപ്പിച്ച് മതത്തെ വിമർശിക്കുക, മികച്ച ചിത്രീകരണത്തിൻ്റെയും മികച്ച സംവിധാനത്തിൻ്റെയും മികച്ച തിരക്കഥയുടെയും തേനിൽ വിഷം കലർത്തി നൽകുക എന്നിവയാണ് ഇത്തരം പ്രചാരണ സൃഷ്ടികളുടെയും സാംസ്കാരിക ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെയും യഥാർത്ഥ ലക്ഷ്യം. അതിനാൽ, മുസ്ലിംകളുടെ പേരുകൾ സ്വീകരിക്കുകയും അവരുടെ നാടുകളിൽ ജീവിക്കുകയും ചെയ്ത ഇത്തരം സംശയാസ്പദമായ വ്യക്തികളുടെ യഥാർത്ഥ മുഖം തുറന്നുകാട്ടേണ്ടത് ഇസ്ലാമിക ചരിത്ര പണ്ഡിതന്മാരുടെ അനിവാര്യമായ ബാധ്യതയാണ്. യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇവർ മതത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും വലിയ ശത്രുക്കളും വിമർശകരുമായിരുന്നു.
ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തനായ സുൽത്താനും, ഇസ്ലാമിൻ്റെ ഏറ്റവും വലിയ ശത്രുവും, മുഗൾ സാമ്രാജ്യത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തനായ ഭരണാധികാരിയുമായിരുന്നു അയാൾ. വലിയ അധികാര പരിധിയുള്ള ഭരണമായിരുന്നു അയാളുടേത്. ഇന്ത്യയൊട്ടാകെയുള്ള ഇസ്ലാമിക സാന്നിധ്യത്തിന് ഏറ്റവും വലിയ നാശമുണ്ടാക്കിയതും ഏറ്റവും വലിയ ദോഷം വരുത്തിവെച്ചതും അയാളാണ്. അബുൽ ഫതഹ് ജലാലുദ്ദീൻ മുഹമ്മദ് അക്ബർ ബിൻ ഹുമയൂൺ ബിൻ ബാബർ ഷാ അത്തൈമൂരി അൽ-മുഗളി എന്നാണ് അയാളുടെ പേര്. ഹിജ്റ 949-ൽ ജനിച്ച അയാൾ, പിതാവിൻ്റെ മരണശേഷം ഹിജ്റ 963-ൽ തൻ്റെ പതിമൂന്നാമത്തെ വയസ്സിൽ അധികാരമേറ്റെടുത്തു. തുടക്കത്തിൽ തൻ്റെ ശിയാ-റാഫിദിയായ മന്ത്രി ബൈറാം ഖാൻ്റെയും, പിന്നീട് കൊട്ടാരത്തിലെ ചില സ്ത്രീകളുടെയും സ്വാധീനത്തിലായിരുന്നു അയാൾ. പ്രായപൂർത്തിയായപ്പോൾ, അഥവാ തൻ്റെ ഇരുപതുകളിൽ അയാൾ സ്വതന്ത്രമായി ഭരണം കൈയ്യാളാൻ തുടങ്ങി. നീതിയിലും കാരുണ്യത്തിലുമാണ് തൻ്റെ ഭരണം ആരംഭിച്ചത്; പണ്ഡിതന്മാരെയും സജ്ജനങ്ങളെയും അയാൾ തന്നിലേക്ക് അടുപ്പിച്ചു. എന്നാൽ പിന്നീട് അയാൾ പിന്തിരിഞ്ഞുപോകുകയും, ഇന്ത്യയെപ്പോലെ വിശാലമായൊരു രാജ്യം ഭരിച്ച ഒരു മുസ്ലിം ഭരണാധികാരിയുടെ ചരിത്രത്തിൽ കാണാത്തവിധമുള്ള വലിയൊരു മതപരിത്യാഗത്തിലേക്ക് വീണുപോകുകയും ചെയ്തു.
ഇന്ത്യയിലെ ഇസ്ലാം
സച്ചരിതരായ ഖലീഫമാരുടെ കാലത്ത് തന്നെ ഇസ്ലാം വളരെ നേരത്തെ ഇന്ത്യയിലെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഫറൂഖ് ഉമർ (رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ), ദുന്നൂറൈൻ ഉസ്മാൻ (رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ) എന്നിവരുടെ കാലത്ത് തന്നെ ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ള നിരീക്ഷണ സംഘങ്ങൾ ആരംഭിച്ചിരുന്നു. ഉമവി ഭരണകാലത്ത് ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ള ഇസ്ലാമിക ദൗത്യങ്ങൾ വർദ്ധിക്കുകയും, ഹിജ്റ 88-ൽ യുവ സൈന്യാധിപനായ മുഹമ്മദ് ബിൻ ഖാസിമിൻ്റെ നേതൃത്വത്തിൽ സിന്ധ് പ്രദേശം കീഴടക്കുകയും ചെയ്തു. അന്ന് ഇന്ത്യക്കാർ കൂട്ടത്തോടെ ഇസ്ലാമിലേക്ക് കടന്നുവന്നു. തുടർന്ന് നിരവധി സൈനിക മേധാവികളും ഭരണാധികാരികളും ഇന്ത്യ ഭരിച്ചു; യമീനുദ്ദൗല മഹ്മൂദ് ബിൻ സബുക്ത്കിൻ അൽ-ഗസ്നവി, ശിഹാബുദ്ദീൻ ഗോറി, ഖുതുബുദ്ദീൻ ഐബക്ക് എന്നിവർ അവരിൽ പ്രമുഖരാണ്. ഗസ്നവികൾ, ഗോറികൾ, ഖിൽജികൾ, മംലൂക്കുകൾ എന്നിങ്ങനെ പല ഇസ്ലാമിക രാജ്യങ്ങളും അവിടെ രൂപംകൊണ്ടു.
‘ഉപഭൂഖണ്ഡം’ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഇന്ത്യയുടെ അതിവിശാലമായ വിസ്തൃതി കാരണം, അതിനെ മുഴുവനായി തങ്ങളുടെ കീഴിലാക്കാൻ മുസ്ലിംകൾക്ക് കഴിഞ്ഞില്ല. ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഹൈന്ദവ രാജാക്കന്മാർ വടക്കും പടിഞ്ഞാറുമുള്ള ഇസ്ലാമിക രാജ്യങ്ങളുമായി നിരന്തരമായ പോരാട്ടങ്ങളിലായിരുന്നു. കൂടാതെ ഡമാസ്കസിലെയും ബാഗ്ദാദിലെയും ഖിലാഫത്തിൻ്റെ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഇന്ത്യയുടെ അകലം, ഇന്ത്യക്കാരും ഇതര മുസ്ലിം ലോകവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ ദുർബലപ്പെടുത്തി.
ഇന്ത്യയിലെ ഈ ഇസ്ലാമിക രാജ്യങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു മുഗൾ സാമ്രാജ്യം. തൈമൂർ ലങ്കിൻ്റെ പരമ്പരയിൽ പെട്ട സഹിറുദ്ദീൻ ‘ബാബർ’ (رَحِمَهُ اللَّهُ) ആണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്. അദ്ദേഹം ദില്ലി കീഴടക്കുകയും, എല്ലാ ഇസ്ലാമിക ഭരണകൂടങ്ങളെയും പ്രദേശങ്ങളെയും ഒന്നിപ്പിച്ച് ഇന്ത്യയിൽ ശക്തമായൊരു മുഗൾ സാമ്രാജ്യം കെട്ടിപ്പടുക്കുകയും ചെയ്തു.
ഇന്ത്യയിലെ ഭൂരിഭാഗം മുസ്ലിം രാജാക്കന്മാരും തങ്ങളുടെ അധികാരം ഉറപ്പിക്കുന്നതിലായിരുന്നു ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്; ഇസ്ലാമിക പ്രബോധനത്തിന് അവർ വേണ്ടത്ര പരിഗണന നൽകിയിരുന്നില്ല. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, പ്രബോധകരുടെ കൈകളിലൂടെ ഇസ്ലാം സ്വീകരിച്ച വിഗ്രഹാരാധകരായ മിക്ക ഹിന്ദുക്കളുടെയും വിശ്വാസങ്ങളിലും കർമ്മങ്ങളിലും പഴയ ഹൈന്ദവ ആചാരങ്ങളുടെയും വിശ്വാസങ്ങളുടെയും സ്വാധീനം അവശേഷിച്ചിരുന്നു. ഈ അവസ്ഥ അങ്ങനെത്തന്നെ തുടരവെയാണ് പിതാവിൻ്റെ മരണശേഷം രാജാവ് ജലാലുദ്ദീൻ മുഹമ്മദ് അക്ബർ ഹിജ്റ 963-ൽ ഇന്ത്യയുടെ സിംഹാസനത്തിൽ എത്തിയത്. അപ്പോൾ കാര്യങ്ങൾ കീഴ്മേൽ മറിഞ്ഞു. അമീറുമാരും പ്രമാണിമാരും യഥാർത്ഥ മതത്തിന് നേരെ മുഖം തിരിച്ചു. നാസ്തികത്വത്തിൻ്റെ പ്രവാഹം ആഞ്ഞടിച്ചു. അന്ധമായൊരു ഫിത്ന അവിടെ രൂപപ്പെട്ടു; അതിൻ്റെ കുത്തൊഴുക്കിൽ നിരവധി പണ്ഡിതന്മാരും ശൈഖുമാരും ഒഴുകിപ്പോയി. അക്ബറിന് മുൻപ് ഇന്ത്യ ഭരിച്ച രാജാക്കന്മാരൊന്നും ഇസ്ലാമിനോട് ശത്രുത പുലർത്തിയിരുന്നില്ല; മറിച്ച് അവരിൽ പലരും ഇസ്ലാം സംരക്ഷിക്കാനും വളർത്താനും ശ്രമിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ധിക്കാരിയായ ഈ പിശാചിൻ്റെ കാലഘട്ടത്തിൽ മാത്രം യഥാർത്ഥ മതത്തെ അടിച്ചമർത്താനും, മുസ്ലിംകളെ ദ്രോഹിക്കാനും, ഭയാനകമായ ബിദ്അത്തുകളും വഴികേടുകളും ഉണ്ടാക്കി അതിനെ മതമായി ചിത്രീകരിക്കാനും ശ്രമങ്ങൾ നടന്നു.
സൂഫിസത്തിൽ നിന്ന് ശിയാസത്തിലേക്ക്
ചരിത്രകാരന്മാരും ഗവേഷകരും ഏകാഭിപ്രായമുള്ള ഒരു കാര്യമുണ്ട്; രാജാവ് അക്ബറിൻ്റെ ജീവിതവും ഭരണവും രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ഘട്ടങ്ങളിലൂടെയാണ് കടന്നുപോയത്.
- ഒന്നാമത്തെ ഘട്ടം: അക്കാലത്ത് പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന സൂഫി ഇസ്ലാമിനെയാണ് അയാൾ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ പിന്തുടർന്നത്. പള്ളിയിലെ ജമാഅത്ത് നമസ്കാരങ്ങളിൽ അയാൾ കൃത്യമായി പങ്കെടുത്തിരുന്നെങ്കിലും, സമൂഹത്തിൽ സൂഫികൾ പ്രചരിപ്പിച്ചിരുന്ന ബിദ്അത്തുകളിലും അന്ധവിശ്വാസങ്ങളിലും അയാൾ വിശ്വസിച്ചിരുന്നു. ഖബർ പൂജകളിലും, പുണ്യവാളന്മാരുടെ ദർഗ്ഗകൾ സന്ദർശിക്കുന്നതിലും, അവരുടെ ബർക്കത്ത് തേടുന്നതിലുമെല്ലാം അയാൾ മുഴുകി. സൂഫി ശൈഖുമാരെ അയാൾ അങ്ങേയറ്റം ആദരിക്കുകയും, അല്ലാഹുവിൻ്റെ അടുക്കൽ അവർക്ക് പ്രത്യേക സ്ഥാനമുണ്ടെന്ന് വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്തു. തൻ്റെ കൂടെയുള്ള ഹജ്ജ് സംഘങ്ങളെ യാത്രയയക്കാൻ അയാൾ നേരിട്ട് പോകുകയും, ഹറമിലെ ആളുകൾക്ക് വിതരണം ചെയ്യാനായി ധാരാളം സമ്പത്തും ഉപഹാരങ്ങളും കൊടുത്തയക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഈ ഇസ്ലാമിക ചിട്ടകളെല്ലാം അയാൾ അക്കാലത്ത് പിന്തുടർന്നിരുന്നു.
- രണ്ടാമത്തെ ഘട്ടം: എന്നാൽ തൻ്റെ ശിയാ മന്ത്രിയായ ‘ബൈറാം ഖാൻ്റെ’ സ്വാധീനത്തിൽ പെട്ടതോടെ അക്ബർ ശിയാക്കളോട് കൂടുതൽ അടുത്തു. ഇന്ത്യയുടെ വാതിലുകൾ ശിയാ പണ്ഡിതന്മാർക്കും പ്രബോധകർക്കും അയാൾ തുറന്നുകൊടുത്തു. യഥാർത്ഥത്തിൽ ശിയാ സ്വാധീനം അക്ബറിന് ലഭിച്ചത് പിതാവ് ഹുമയൂൺ ബിൻ ബാബറിൽ നിന്നാണ്. അഫ്ഗാൻ ഭരണാധികാരിയായ ഷേർഷാ സൂരിയുടെ ആക്രമണങ്ങളെ ചെറുക്കാൻ കഴിയാതെ ഹുമയൂൺ ഇന്ത്യ വിട്ട് ഇറാനിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചിരുന്നു. ഇറാനിലെ സഫവി ഭരണാധികാരിയായ ഷാ തഹ്മാസ്പ് അദ്ദേഹത്തെ സ്വീകരിക്കുകയും എല്ലാവിധ സൗകര്യങ്ങളും ഒരുക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. കുറച്ചുകാലം ഇറാനിൽ കഴിഞ്ഞ ശേഷം, ഇറാൻ സൈന്യത്തിൻ്റെയും ഷാ തഹ്മാസ്പിൻ്റെ മകൻ മുഹമ്മദ് മിർസയുടെയും സഹായത്തോടെ ഹുമയൂൺ കാബൂളും ഇന്ത്യയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ പ്രവിശ്യകളും കീഴടക്കി. ശിയാസത്തെ പിന്തുണയ്ക്കാമെന്ന് ഉറപ്പ് വാങ്ങിയതിന് ശേഷം മാത്രമാണ് ഇന്ത്യ തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ ഷാ തഹ്മാസ്പ് അദ്ദേഹത്തിന് സൈനിക സഹായം നൽകിയത്. ഹുമയൂൺ ശിയാ മതം സ്വീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഇല്ലെങ്കിലും, സുന്നികളായ ഇന്ത്യക്കാർക്കിടയിൽ അത് പ്രചരിപ്പിക്കാൻ അദ്ദേഹം അനുവാദം നൽകി; തൻ്റെ കാലത്തും തനിക്ക് ശേഷമുള്ള ഭരണകാലത്തും ഭരണകൂടത്തിൻ്റെ സംരക്ഷണയിൽ ശിയാ ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിക്കാൻ ഇറാനിൽ നിന്ന് ഇന്ത്യയിലേക്ക് വന്ന ശിയാ പണ്ഡിതന്മാർക്ക് അദ്ദേഹം വാതിൽ തുറന്നുകൊടുത്തു.
ഇറാനിൽ നിന്ന് വന്ന ഈ ശിയാ പണ്ഡിതന്മാർക്ക് അക്ബറിൻ്റെ മനസ്സിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്താൻ കഴിഞ്ഞു. സംവാദങ്ങളും തർക്കങ്ങളും ഇഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്ന അയാൾ, തനിക്ക് വിദ്യാഭ്യാസമില്ലാത്തതിൻ്റെ അപകർഷതാബോധം ഇവർക്കിടയിൽ വെച്ച് അനുഭവിച്ചു. സംവാദങ്ങളിലും തർക്കങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യം നേടിയ ഈ ശിയാ പണ്ഡിതന്മാർ അക്ബറിൻ്റെ മുന്നിൽ സ്വീകാര്യത നേടി. അതേസമയം അഹ്ലുസ്സുന്നയുടെ പണ്ഡിതന്മാരുടെ സ്ഥാനം താഴ്ത്തപ്പെടുകയും അവരുടെ സ്വാധീനം കഠിനമായി ദുർബലമാവുകയും ചെയ്തു.
ശിയാസത്തിൽ നിന്ന് നാസ്തികത്വത്തിലേക്ക്
അക്ബറിൻ്റെ ബാല്യകാലം അങ്ങേയറ്റം അസ്വസ്ഥതകൾ നിറഞ്ഞതായിരുന്നു; കൃത്യമായ വിദ്യാഭ്യാസം നേടാൻ അയാൾക്ക് കഴിഞ്ഞില്ല. പിതാവ് അഫ്ഗാനിലെ ഷേർഷാ സൂരിയുടെ ആക്രമണം ഭയന്ന് ഒളിവിൽ പോയ സമയത്താണ് അക്ബർ ജനിക്കുന്നത്; അതിനാൽ കുട്ടിയെ കാണ്ടഹാറിൽ നിർത്തിയിട്ട് അദ്ദേഹം ഇറാനിലേക്ക് പോയി. ഇറാനിൽ നിന്ന് മടങ്ങിയെത്തി ഇന്ത്യ പിടിച്ചെടുത്ത ശേഷം, ഭരണകാര്യങ്ങൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തുന്ന തിരക്കിലായതിനാൽ മകൻ്റെ കാര്യത്തിൽ വേണ്ടത്ര ശ്രദ്ധ നൽകാൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിഞ്ഞില്ല. തൻ്റെ പതിമൂന്നാമത്തെ വയസ്സിലാണ് അക്ബർ അധികാരത്തിലെത്തിയത്; അതിനാൽ തന്നെ വിദ്യാഭ്യാസം നേടാനുള്ള അവസരം അയാൾക്ക് ലഭിച്ചില്ല, ഏതാണ്ട് നിരക്ഷരനായാണ് അയാൾ വളർന്നത്. അയാളുടെ ആദ്യകാല മതവിശ്വാസം ഖുർആനിലും സുന്നത്തിലുമധിഷ്ഠിതമായ ശരിയായ അറിവിൻ്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലായിരുന്നില്ല; മറിച്ച് അക്കാലത്തെ മുസ്ലിം ഭരണാധികാരികളുടെ ഖബറാരാധനയെയും സൂഫി ശൈഖുമാരോടുള്ള ബഹുമാനത്തെയും അന്ധമായി അനുകരിക്കുക മാത്രമായിരുന്നു അയാൾ ചെയ്തത്.
ഇതിൻ്റെയൊക്കെ ഫലമായി, അയാൾക്ക് എന്തിനെക്കുറിച്ചും അറിയാനുള്ള അടങ്ങാത്ത ആഗ്രഹമുണ്ടായിരുന്നു. തൻ്റെ പുതിയ തലസ്ഥാനമായ ഫത്തേപൂർ സിക്രിയിൽ ‘ഇബാദത്ത് ഖാന’ (ആരാധനാലയം) എന്ന പേരിൽ ഒരു കൊട്ടാരം പണിയുകയും, അവിടെ സുന്നികൾ, ശിയാക്കൾ, ബ്രാഹ്മണർ, ജൂതന്മാർ, ക്രിസ്ത്യാനികൾ, മജൂസികൾ (അഗ്നിയാരാധകർ) തുടങ്ങി എല്ലാ മതവിഭാഗങ്ങളിലെയും പണ്ഡിതന്മാരെ ക്ഷണിക്കുകയും, മതപരമായ കാര്യങ്ങളിൽ അവരുമായി സംവാദങ്ങൾ നടത്തുകയും ചെയ്തു. എല്ലാ മതങ്ങളും ശരിയാണെന്നും, ഇസ്ലാമിന് അവയേക്കാൾ യാതൊരു പ്രത്യേകതയോ ശ്രേഷ്ഠതയോ ഇല്ലെന്നുമുള്ള ചിന്തയിലേക്ക് അയാൾ എത്തിച്ചേർന്നു. മതങ്ങളെ സമന്വയിപ്പിച്ച് പുതിയൊരു മതം സ്ഥാപിക്കുക എന്ന ആശയത്തിലേക്കുള്ള ഒരു ചവിട്ടുപടിയായിരുന്നു ഈ പുതിയ ചിന്ത.
വിജ്ഞാനങ്ങളെയും അറിവുകളെയും സ്നേഹിച്ചിരുന്ന അയാൾ, തത്ത്വചിന്തകരെയും ചിന്തകരെയും തന്നിലേക്ക് അടുപ്പിച്ചു. ബുദ്ധിമാന്മാരും തന്ത്രശാലികളുമായ ഏത് പണ്ഡിതനും അയാളുടെ ബുദ്ധിയെ സ്വാധീനിക്കാൻ എളുപ്പമായിരുന്നു; പ്രത്യേകിച്ച് പുരാതന കാലത്ത് ഗ്രീക്ക് നാഗരികതയ്ക്ക് സമാനമായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഇറാനിൽ നിന്നുള്ള പണ്ഡിതന്മാർ. അക്ബറിൻ്റെ മതവും വിശ്വാസവും തകർന്ന ആ അസ്വസ്ഥമായ കാലഘട്ടത്തിൽ ഇറാനിലെ ഒട്ടേറെ തത്ത്വചിന്തകരും പണ്ഡിതന്മാരും അയാളുടെ കൊട്ടാരത്തിലെത്തിയിരുന്നു. അബുൽ ഫതഹ് അൽ-കീലാനി, ഹകീം ഹുമാം, മുല്ല യസ്ദി, ഹകീം നൂറുദ്ദീൻ, ഫത്ഹുല്ല അശ്ഷീറാസി, ശരീഫ് അൽ-അമുലി തുടങ്ങിയവർ അവരിൽ പ്രമുഖരായിരുന്നു. ഇവർ ഇറാനിലെ തത്ത്വചിന്തകരായിരുന്നു; സത്യവിശ്വാസത്തേക്കാൾ നാസ്തികത്വത്തോടായിരുന്നു ഇവർക്ക് കൂടുതൽ അടുപ്പം.
ഈ സമയത്ത് ‘ബർഹം ദാസ്’ എന്നൊരു ഹൈന്ദവനും കൊട്ടാരത്തിൽ നുഴഞ്ഞുകയറി. സംവാദങ്ങളിൽ മിടുക്കനും, നല്ല ഫലിതം പറയുന്നവനുമായ അയാൾ രാജാവിൻ്റെ ബുദ്ധിയെയും താല്പര്യങ്ങളെയും സ്വാധീനിച്ചു. അയാൾ കൊട്ടാരത്തിലെ പ്രധാനിയായി മാറുകയും രാജാവിൻ്റെ അടുത്ത തോഴനായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ഇതിനെല്ലാം പുറമെ, മുല്ല മുബാറക് നാഗോരിയുടെയും അവൻ്റെ രണ്ട് ആൺമക്കളായ ‘ഫൈസി’, ‘അബുൽ ഫസൽ’ എന്നിവരുടെയും കടന്നുവരവോടെ കാര്യങ്ങൾ കൂടുതൽ വഷളായി; മുൻപൊരിക്കലും ആർക്കും ലഭിക്കാത്ത പരിഗണനയും സ്ഥാനവും ഇവർക്ക് സുൽത്താനിൽ നിന്ന് ലഭിച്ചു. ഈ മൂന്നുപേരും ‘അൽഫിയ്യ’ വിശ്വാസത്തിൻ്റെ പ്രബോധകരും, ഇറാനിലെ പ്രശസ്ത നാസ്തികനായ ‘മഹ്മൂദ് അസ്സീഖ്വാനി’യുടെ അനുയായികളുമായിരുന്നു. തത്ത്വശാസ്ത്രത്തിലും മറ്റു വൈജ്ഞാനിക കാര്യങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ള ഈ ആളുകളാണ് അക്ബറിൻ്റെ ചിന്തകളെ രൂപപ്പെടുത്തിയത്; അവർ അയാളെ എല്ലാവിധ മതനിയമങ്ങളിൽ നിന്നും മുക്തനായ ഒരാളായി മാറ്റി.
അക്ബറിൻ്റെ രാഷ്ട്രീയ ചിന്തകളും നാസ്തികത്വവും
തൻ്റെ പ്രജകളുടെ വിശ്വാസവും മതവുമെന്തായാലും, അവരുടെ സ്നേഹവും തൃപ്തിയും അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ശക്തമായൊരു ഭരണം കെട്ടിപ്പടുക്കാൻ അക്ബർ ആഗ്രഹിച്ചു. സ്വന്തം കാഴ്ചപ്പാടിലുള്ള ‘പൗരത്വം’ (മൊവാത്വന – المواطنة) എന്ന ആശയമാണ് അയാൾ നടപ്പിലാക്കാൻ ശ്രമിച്ചത്. തൻ്റെ ബദ്ധശത്രുക്കളായിരുന്ന ഹൈന്ദവരുടെ പ്രീതി പിടിച്ചുപറ്റാൻ അവരുമായി വിവാഹബന്ധങ്ങളിലേർപ്പെടാൻ അയാൾ തുടങ്ങി. മറുഭാഗത്ത്, കൊട്ടാരത്തിൻ്റെ വാതിലുകൾ ഹൈന്ദവർക്കായി തുറന്നിടുകയും, മന്ത്രിസ്ഥാനം, സൈനിക നേതൃത്വം, സാമ്പത്തിക കാര്യങ്ങൾ തുടങ്ങി ഉന്നത സ്ഥാനങ്ങളിൽ അവരെ നിയമിക്കുകയും ചെയ്തു.
രാജാവിൻ്റെ ഹൈന്ദവ ഭാര്യമാരുടെ സ്വാധീനം അയാളുടെയും കൊട്ടാരത്തിൻ്റെയും വ്യതിയാനത്തിന് വലിയൊരു കാരണമായിരുന്നു. ഹൈന്ദവ രാജാക്കന്മാരുടെ വിശ്വാസം നേടിയെടുക്കുന്നതിനായി പശുക്കളെ അറക്കുന്നത് തടയുക, താടി വടിക്കുക, നെറ്റിയിൽ ഹൈന്ദവ അടയാളമായ പൊട്ട് തൊടുക തുടങ്ങിയ നടപടികൾ അയാൾ സ്വീകരിച്ചു. കൊട്ടാരത്തിനുള്ളിൽ വിഗ്രഹാരാധന തുടരാനും പഴയ ആചാരങ്ങൾ പിൻപറ്റാനും തൻ്റെ ഹൈന്ദവ ഭാര്യമാർക്ക് അയാൾ പൂർണ്ണ സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകി; കൊട്ടാരത്തിൽ അവർക്കായി ക്ഷേത്രങ്ങൾ പണിയുകയും വിഗ്രഹങ്ങളും പ്രതിമകളും സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. കൊട്ടാരത്തിലുള്ള എല്ലാവരോടും ഹൈന്ദവരുടെ ആഘോഷങ്ങളിൽ പങ്കുചേരാൻ അയാൾ കൽപിച്ചു. എവിടെയെങ്കിലും മെഴുകുതിരികളോ വിളക്കുകളോ തെളിയിക്കപ്പെട്ടാൽ അവയ്ക്ക് മുന്നിൽ എഴുന്നേറ്റുനിൽക്കുന്ന പതിവും അയാൾക്കുണ്ടായിരുന്നു. അങ്ങനെ അയാളെ യഥാർത്ഥ മതത്തിൽ നിന്നും സന്മാർഗ്ഗത്തിൽ നിന്നും വഴിതെറ്റിക്കാൻ ഹൈന്ദവ ഭാര്യമാർ പരമാവധി ശ്രമിച്ചു.
മറ്റൊരു വശത്ത്, ഹൈന്ദവ പൈതൃകം വായിച്ചറിയാൻ അക്ബറിന് വലിയ താല്പര്യമായിരുന്നു. ഹൈന്ദവ വേദങ്ങൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്താൻ അയാൾ ഉത്തരവിട്ടു; അങ്ങനെ ‘മഹാഭാരതം’ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്ന് പേർഷ്യനിലേക്ക് പതിനെട്ട് ഭാഗങ്ങളിലായി പരിഭാഷപ്പെടുത്തുകയും, പിന്നീട് രണ്ട് ഭാഗങ്ങളിലായി സംഗ്രഹിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഇതിന് ‘റൂസ്നാമ’ എന്ന് പേരിട്ടു. അങ്ങനെ ഹൈന്ദവ മത-ചരിത്ര ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പലതും പരിഭാഷപ്പെടുത്തി രാജകീയ ഗ്രന്ഥശാലയിൽ സൂക്ഷിച്ചു. ഈ പരിഭാഷകൾ അക്ബറിനെ മോശമായി സ്വാധീനിച്ചു. ഇതിനുപുറമെ, അക്ബറിൻ്റെ ഇബാദത്ത് ഖാനയിൽ ഹൈന്ദവ ദർശനങ്ങളിൽ വലിയ അവഗാഹമുള്ള ബ്രാഹ്മണരുടെ സാന്നിധ്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. അവരിൽ പ്രമുഖനായിരുന്നു ഇസ്ലാം സ്വീകരിച്ചതായി നടിച്ച ‘ഭാവൂൻ ബ്രാഹ്മണൻ’. ഹൈന്ദവ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പേർഷ്യനിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്താൻ അക്ബർ ഇയാളെയാണ് ഏൽപ്പിച്ചത്. ഹൈന്ദവ മതത്തിലെ സങ്കീർണ്ണമായ വിഷയങ്ങൾ അയാൾ അക്ബറിന് മുന്നിൽ വിശദീകരിക്കുകയും, അവയ്ക്ക് ഇസ്ലാമിക നിറം നൽകി അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത് വിശ്വസിച്ച അക്ബർ പുനർജന്മം, സൂര്യൻ്റെയും ഗ്രഹങ്ങളുടെയും സ്വാധീനം, അഗ്നിയുടെ പ്രത്യേകതകൾ തുടങ്ങിയ വിശ്വാസങ്ങളെ അംഗീകരിച്ചു. അയാൾ പറയുമായിരുന്നു: “മുൻകാലങ്ങളിൽ അല്ലാഹു ചില സമുദായങ്ങളെ അവരുടെ കർമ്മങ്ങൾക്കുള്ള പ്രതിഫലമായി കുരങ്ങുകളോ മറ്റ് മൃഗങ്ങളോ ആക്കിമാറ്റിയെന്നുള്ള മുൻകാല പ്രവാചകന്മാരുടെ വാക്കുകൾ ഞാൻ കേൾക്കുമ്പോൾ അതൊരിക്കലും സാധ്യമല്ലെന്നാണ് ഞാൻ കരുതിയിരുന്നത്. എന്നാൽ പുനർജന്മത്തിൽ ഞാൻ വിശ്വസിച്ചപ്പോൾ അത് സാധ്യമാണെന്ന് എനിക്ക് ബോധ്യപ്പെട്ടു.”
അക്ബറും അൽഫിയ്യ വിശ്വാസവും: മുഹമ്മദ് നബി ﷺ യുടെ നിയോഗത്തിന് ശേഷം ആയിരം വർഷം കഴിയുന്നതോടെ ഇസ്ലാമിൻ്റെ കാലാവധി അവസാനിക്കുമെന്നും, മനുഷ്യർക്കായി പുതിയൊരു മതവും നിയമവും ആരംഭിക്കുമെന്നുമാണ് ഈ വിശ്വാസത്തിൻ്റെ ചുരുക്കം. ഇറാനിയൻ നാസ്തികനായ ‘മഹ്മൂദ് സീഖ്വാനി’ ആണ് ഈ ആശയം ആദ്യമായി കൊണ്ടുവന്നത്. ഈ പിഴച്ച ആശയം വിശ്വസിച്ചിരുന്ന ചിലർ ഇറാനിയൻ ഭരണാധികാരിയിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ട് ഇന്ത്യയിലെത്തിയപ്പോഴാണ് ഇത് ഇന്ത്യയിൽ വ്യാപിച്ചത്. ഈ വിശ്വാസത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രബോധകനായിരുന്ന ‘അബുൽ ഫസൽ’ അക്ബറിൻ്റെ കൊട്ടാരത്തിൽ ചേരുകയും, ഫിലോസഫിയിലും തർക്കശാസ്ത്രത്തിലുമുള്ള തൻ്റെ കഴിവ് ഉപയോഗിച്ച് അക്ബറിൻ്റെ പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റുകയും ചെയ്തു. ഇയാളാണ് ഈ പിഴച്ച വിശ്വാസത്തെക്കുറിച്ച് അക്ബറിനെ ബോധ്യപ്പെടുത്തിയത്. ഇസ്ലാം വന്നിട്ട് ആയിരം വർഷം പിന്നിട്ടിരിക്കുന്നുവെന്നും, രണ്ടാം സഹസ്രാബ്ദത്തിൻ്റെ തുടക്കത്തിൽ പുതിയൊരു യുഗത്തിന് തുടക്കം കുറിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്നും അയാൾ രാജാവിനെ ബോധ്യപ്പെടുത്തി. അതിനായി പുതിയൊരു നിയമവും പുതിയൊരു നിയമദാതാവും പുതിയൊരു ഭരണാധികാരിയും ആവശ്യമാണ്; ഈ മഹത്തായ സ്ഥാനത്തിന് കിരീടവും സിംഹാസനവുമുള്ള, നീതിമാനും വിവേകിയുമായ അക്ബർ രാജാവിനല്ലാതെ ലോകത്ത് മറ്റാർക്കും അർഹതയില്ല എന്ന് അവർ വാദിച്ചു. ചരിത്രകാരനായ അബ്ദുൽ ഖാദിർ അൽ-ബദായൂനി പറയുന്നു: “പ്രവാചക നിയോഗത്തിന് ശേഷം ആയിരം വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞതിനാൽ ഇസ്ലാമിൻ്റെ സ്വാഭാവിക ആയുസ്സ് അവസാനിച്ചുവെന്ന് അക്ബർ രാജാവിന് ബോധ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ, തൻ്റെ മനസ്സിൽ ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ചിരുന്ന ആഗ്രഹങ്ങൾ പുറത്തുപറയാൻ അവന് യാതൊരു തടസ്സവുമുണ്ടായില്ല.”
ഈ വിശ്വാസം രാജാവിൻ്റെ മനസ്സിൽ ഉറച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോൾ, അത് ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ പ്രചരിപ്പിക്കാനും രാജ്യത്തുടനീളം വേരുറപ്പിക്കാനുമുള്ള നടപടികൾ അയാൾ ആരംഭിച്ചു. ‘ഇസ്മത്ത് വിളംബരം’ (പാപസുരക്ഷിതത്വ പ്രഖ്യാപനം) അയാൾ പുറപ്പെടുവിച്ചു. ശൈഖ് മുല്ല മുബാറക് ബിൻ ഖിദ്ർ നാഗോരി തയ്യാറാക്കിയ ഈ രേഖയിൽ രാജ്യത്തെ പ്രമുഖ പണ്ഡിതന്മാരൊക്കെ ഒപ്പുവെച്ചിരുന്നു. മതപരമായ കാര്യങ്ങളിൽ അവസാന വാക്ക് പറയാനുള്ള അവകാശവും, മുജ്തഹിദുകളേക്കാൾ ഉയർന്ന സ്ഥാനവും ഇതിലൂടെ അക്ബറിന് ലഭിച്ചു. മുജ്തഹിദുകൾക്കിടയിൽ തർക്കമുള്ള വിഷയങ്ങളിൽ തനിക്കിഷ്ടമുള്ളത് തിരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള അവകാശവും അവനുണ്ടായിരുന്നു. നിരക്ഷരനായിരുന്നിട്ടും അവനെ അവർ ഏറ്റവും ബുദ്ധിമാനായി കണക്കാക്കി. സ്വതന്ത്രനാവുകയും മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാരിലുള്ള വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്ത അവൻ, തൻ്റെ കൊട്ടാരത്തിലുള്ള ഹൈന്ദവ സ്വാധീനത്തിലും ഇതര മതങ്ങളുടെ സ്വാധീനത്തിലും പെട്ടുപോയിരുന്നു. അവന് പരിധിയില്ലാത്ത അധികാരവും അതിശക്തമായൊരു സാമ്രാജ്യവുമുണ്ടായിരുന്നു. പരമമായ മതപരമായ അധികാരവും ഒപ്പം ഭരണപരമായ അധികാരവും ലഭിച്ച ഈ രാജാവിന് സന്മാർഗ്ഗത്തിൽ നിന്ന് വ്യതിചലിക്കാനുള്ള എല്ലാ സാഹചര്യങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നതിനാൽ അതിൻ്റെ ഭവിഷ്യത്തുകൾ എത്രത്തോളം ഭയാനകമായിരിക്കുമെന്ന് ബുദ്ധിമാന്മാർക്ക് ഊഹിക്കാവുന്നതേയുള്ളൂ.
അക്ബറും പുതിയ മതവും
ഇസ്മത്ത് വിളംബരം പുറപ്പെടുവിച്ച് മൂന്ന് വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം (ഹിജ്റ 990-ൽ) ജലാലുദ്ദീൻ അക്ബർ തൻ്റെ പുതിയ മതം (ദീൻ-ഇ-ഇലാഹി) ഇന്ത്യയിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു. മതങ്ങളുടെ ഏകീകരണം എന്ന ആശയമായിരുന്നു ഇതിൻ്റെ അടിസ്ഥാനം. എല്ലാ മതസ്ഥരും ഒരു സ്രഷ്ടാവിൽ വിശ്വസിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും പ്രവാചകത്വത്തിൽ അവർ വിഭിന്നാഭിപ്രായക്കാരാണെന്നും അതിനാൽ ആർക്കും ഒരു കാര്യത്തിലും യോജിക്കാൻ കഴിയുന്നില്ലെന്നും അവൻ കരുതി. അതിനാൽ മതവിശ്വാസികളെ ഒന്നിപ്പിക്കാൻ കലിമത്തുത്തൗഹീദിൻ്റെ (ലാ ഇലാഹ ഇല്ലല്ലാഹ് മുഹമ്മദുറസൂലുല്ലാഹ്) രണ്ടാം ഭാഗം (മുഹമ്മദുറസൂലുല്ലാഹ്) ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലതെന്ന് അവൻ വിശ്വസിച്ചു. മതങ്ങളുടെ ഐക്യത്തിൻ്റെ പ്രതീകവും ഈ പുതിയ മതത്തിൻ്റെ സ്ഥാപകനുമായി സ്വയം പ്രതിഷ്ഠിച്ച അവൻ, ഈ മതത്തിൽ പ്രവേശിക്കാനുള്ള കലിമ ഇപ്രകാരമാക്കി മാറ്റി: “ലാ ഇലാഹ ഇല്ലല്ലാഹ് അക്ബർ ഖലീഫത്തുല്ലാഹ്” (അല്ലാഹുവല്ലാതെ ആരാധനക്കർഹനായി മറ്റാരുമില്ല, അക്ബർ അല്ലാഹുവിൻ്റെ പ്രതിനിധിയാണ്)! മുസ്ലിം ഭൂരിപക്ഷം ഇത് കടുത്ത ഭാഷയിൽ എതിർത്തപ്പോൾ, ഇത് തൻ്റെ അനുയായികൾക്കും തൻ്റെ കൊട്ടാരത്തിലുള്ളവർക്കും ഔദ്യോഗിക ചടങ്ങുകൾക്കുമിടയിൽ മാത്രം ഉപയോഗിക്കാൻ അവൻ അനുവാദം നൽകി.
മുൻകാല മതങ്ങളിലും വിശ്വാസങ്ങളിലുമുള്ള സകലവിധ വിഗ്രഹാരാധനകളും, ശിർക്കുകളും, വഴികേടുകളും ഈ പുതിയ മതത്തിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു; തൻ്റെ അനുയായികളോടും ഉദ്യോഗസ്ഥരോടും തന്നെ സന്ദർശിക്കാൻ വരുന്ന എല്ലാവരോടും തനിക്ക് സുജൂദ് ചെയ്യാൻ അവൻ കൽപിച്ചു. എല്ലാ ദിവസവും നാല് തവണ അവൻ അഗ്നിയെയും സൂര്യനെയും ആരാധിച്ചു. പന്നികളെയും പശുക്കളെയും പുണ്യവൽക്കരിച്ച അവൻ അവയെ അറുക്കുന്നത് നിരോധിച്ചു! തൻ്റെ സ്വന്തം കൊട്ടാരത്തിൽ പന്നികൾക്കായി ഒരു പ്രത്യേക സ്ഥലം നിർമ്മിക്കുകയും, എല്ലാ ദിവസവും രാവിലെ അതിനെ നോക്കി ആസ്വദിക്കുകയും ചെയ്തു! മറുഭാഗത്ത്, ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങൾക്കും ആചാരങ്ങൾക്കുമെതിരെ അവൻ കടുത്ത ആക്രമണം അഴിച്ചുവിട്ടു; അവയെല്ലാം അവൻ നിരോധിച്ചു. നമസ്കാരം, നോമ്പ്, ഹജ്ജ്, സകാത്ത്, ഹിജാബ്, ചേലാകർമ്മം എന്നിവ അവൻ വിലക്കി. മദ്യവും ചൂതാട്ടവും അവൻ അനുവദനീയമാക്കി; ചൂതാട്ടക്കാർക്കായി തൻ്റെ കൊട്ടാരത്തിൽ ഒരു പ്രത്യേക സ്ഥലം തന്നെ അവൻ ഒരുക്കി! അതുപോലെ വേശ്യാവൃത്തി അനുവദനീയമാക്കുകയും, മുത്അ വിവാഹം (താൽക്കാലിക വിവാഹം) അനുവദിച്ചുകൊണ്ട് വ്യഭിചാരം ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ വ്യാപകമാക്കുകയും ചെയ്തു. അറബി ഭാഷ സംസാരിക്കുന്നത് നിരോധിക്കുകയും ചെയ്തു. മുസ്ലിം ചരിത്രത്തിൽ ഒരിക്കലും കേട്ടുകേൾവിയില്ലാത്ത കടുത്ത കുഫ്റുകളുടെയും വഴികേടുകളുടെയും ഒരു നീണ്ട പട്ടിക തന്നെ ഇനിയുമുണ്ട്.
അക്ബറിൻ്റെ കാലത്ത് ഇന്ത്യയിൽ ഇസ്ലാം അങ്ങേയറ്റം അപരിചിതമായി മാറി; ഈ മതം കാരണം മുസ്ലിംകൾ സ്വന്തം നാട്ടിൽ അന്യരായിത്തീർന്നു. ഇസ്ലാമിന് രാജ്യത്ത് യാതൊരു ശക്തിയുമില്ലാതായി; ഒട്ടുമിക്ക മുസ്ലിംകളുടെയും ഹൃദയങ്ങളിൽ നിന്ന് ഇസ്ലാമിൻ്റെ ഗാംഭീര്യം നഷ്ടപ്പെട്ടു. ഈ ഭയാനകമായ മതത്തിനെതിരെ ശക്തമായി പോരാടിയ ഇമാം അഹ്മദ് അസ്സർഹിന്ദി (رَحِمَهُ اللَّهُ) ഈ അപരിചിതത്വത്തെ ഇപ്രകാരം വിവരിക്കുന്നു: “അവിശ്വാസികൾ ഇസ്ലാമിക രാജ്യത്ത് തങ്ങളുടെ നിയമങ്ങൾ പരസ്യമായി നടപ്പിലാക്കി. ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങൾ പരസ്യമാക്കാൻ മുസ്ലിംകൾക്ക് കഴിയാതായി; ആരെങ്കിലും അത് പരസ്യമാക്കിയാൽ അവനെ അവർ കൊലപ്പെടുത്തി. അല്ലാഹുവിൻ്റെ റസൂലിനെ വിശ്വസിച്ചവർ നിന്ദ്യരും നിസ്സാരരുമായി മാറിയതിൽ എനിക്ക് സങ്കടമുണ്ട്; പ്രതാപത്തിൻ്റെയും ബഹുമാനത്തിൻ്റെയും പൂർണ്ണതയിൽ അവർ ജീവിക്കേണ്ടവരായിരുന്നു. മുസ്ലിംകൾ മുറിവേറ്റ ഹൃദയങ്ങളോടെ ഇസ്ലാമിൻ്റെ അവസ്ഥയോർത്ത് വിലപിക്കുമ്പോൾ, എതിരാളികൾ പരിഹാസങ്ങളിലൂടെ അവരുടെ മുറിവുകളിൽ ഉപ്പ് വിതറുകയാണ്. സന്മാർഗ്ഗത്തിൻ്റെ സൂര്യൻ വഴികേടിൻ്റെ ചക്രവാളങ്ങൾക്കടിയിൽ മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; സത്യത്തിൻ്റെ പ്രകാശം അസത്യത്തിൻ്റെ മറകൾക്കുള്ളിൽ ഒറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.”
രാജാവിൻ്റെ ഈ കടുത്ത കുഫ്റുകൾക്കും ശിർക്കുകൾക്കുമെതിരെ യഥാർത്ഥ പണ്ഡിതന്മാരും സജ്ജനങ്ങളായ മുസ്ലിംകളും പ്രതിഷേധിച്ചു. ഈ പ്രതിസന്ധിയെയും പുതിയ മതത്തെയും നേരിടാൻ മഹാനായ ശൈഖ് ‘അഹ്മദ് ബിൻ അബ്ദുൽ അഹദ് അസ്സർഹിന്ദി’ മുന്നോട്ടുവന്നു; ഈ അന്ധവിശ്വാസങ്ങളിൽ നിന്നും കുഫ്റുകളിൽ നിന്നും ഇന്ത്യയിലെ ഇസ്ലാമിനെയും മുസ്ലിംകളെയും രക്ഷിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിഞ്ഞു. എന്നാൽ ജലാലുദ്ദീൻ അക്ബർ ഇതിനോട് പ്രതികരിച്ചത് പണ്ഡിതന്മാരെ നാടുകടത്തിക്കൊണ്ടും രാജ്യത്തിന് പുറത്തേക്ക് അയച്ചുകൊണ്ടുമാണ്; അവൻ രാജ്യത്തെ പണ്ഡിതന്മാരില്ലാത്ത ശൂന്യമായ പ്രദേശമാക്കി മാറ്റി. എങ്കിലും ഇന്ത്യയിലെ മുസ്ലിംകളെ തൻ്റെ പുതിയ മതത്തിലേക്ക് മാറ്റാൻ അവന് കഴിഞ്ഞില്ല. അതിനാൽ മുസ്ലിംകളോട് അവന് കടുത്ത വെറുപ്പായി. ഇന്ത്യയിലെ മുസ്ലിംകൾക്കെതിരെ ഹിന്ദുക്കളേക്കാൾ കൂടുതലായി സിഖുകാർക്കുള്ള ശത്രുതയിൽ ഇതിൻ്റെ പ്രതിഫലനം നിങ്ങൾക്ക് കാണാം. ഈ പുതിയ മതത്തിൻ്റെ കേന്ദ്രമായി ജലാലുദ്ദീൻ ഫത്തേപൂർ നഗരത്തെ മാറ്റി.
അക്ബറിൻ്റെ നാസ്തികത്വം ഇന്ത്യൻ സമൂഹത്തിലുണ്ടാക്കിയ ദോഷങ്ങൾ
ഈ കാലഘട്ടത്തിലെ സാമൂഹിക ജീവിതം ഹൈന്ദവ-വിഗ്രഹാരാധനയുടെ വർണ്ണങ്ങളാൽ പൂർണ്ണമായി മാറ്റിമറിക്കപ്പെട്ടു! ഇസ്ലാമിൻ്റെ യാതൊരു അടയാളങ്ങളും അവിടെ അവശേഷിച്ചില്ല; അവൻ്റെ ഭരണത്തിൻ്റെ തുടക്കത്തിൽ നിർമ്മിച്ച പള്ളികൾ പോലും ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രങ്ങളോട് സാമ്യമുള്ളതായിരുന്നു. ഈ സാമൂഹിക മാറ്റത്തിൻ്റെ ഒരു അടയാളമായിരുന്നു ഗ്രന്ഥകാരന്മാരും എഴുത്തുകാരും തങ്ങളുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ തുടക്കത്തിൽ ‘അല്ലാഹു അക്ബർ’ എന്ന് എഴുതാൻ തുടങ്ങിയത്; ഇതിലൂടെ രാജാവിനെ പരോക്ഷമായി ദൈവവൽക്കരിക്കാനാണ് അവർ ശ്രമിച്ചത്. മറ്റ് ചിലർ അല്ലാഹുവിനെ സ്തുതിച്ചതിന് ശേഷം രാജാവിനെ പ്രകീർത്തിക്കുന്ന ദീർഘമായ വിശേഷണങ്ങൾ നൽകുകയും ചെയ്തു; അവർ നബി ﷺ യുടെ മേൽ സ്വലാത്തോ സലാമോ ചൊല്ലിയിരുന്നില്ല.
ഈ പുതിയ മതത്തിൻ്റെ ആളുകളും അവരുടെ ശിഷ്യന്മാരും തങ്ങളുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ തുടങ്ങിയിരുന്നത് ബഹുദൈവാരാധകരുടെ ദൈവങ്ങളുടെ പേരിലായിരുന്നു; പ്രത്യേകിച്ചും സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്നോ ഹിന്ദിയിൽ നിന്നോ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ. സാംസ്കാരിക ഐക്യം എന്ന് അവർ വാദിച്ച ഈ ഹൈന്ദവവൽക്കരണം ഇന്നും ഇന്ത്യയിലെ ഇസ്ലാമിനും മുസ്ലിംകൾക്കും ഒരു വലിയ വിപത്തായി തുടരുകയാണ്. ഇസ്ലാം സമൂഹത്തിൽ വേരുറപ്പിച്ച ഈ പിഴച്ച ചിന്തകൾ അതിൻ്റെ തിക്തഫലങ്ങൾ നൽകിക്കൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു; ഹൈന്ദവ നേതാക്കൾ പിന്നീട് പ്രാചീന ഹൈന്ദവ ദേശീയതയുടെ കൊടിയുയർത്താൻ ഈ ചിന്തകൾ കാരണമായി.
വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലയെയും ഈ മതം നേരിട്ട് ബാധിച്ചു; ഇസ്ലാമിക വിദ്യാഭ്യാസവും അറബി ഭാഷയും നിരോധിച്ചുകൊണ്ട് അക്ബർ ഉത്തരവിറക്കി. പേർഷ്യൻ ഭാഷയിൽ നിന്ന് അറബി പദങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാനും ഉത്തരവിട്ടു. ഈ ഉത്തരവിന് ശേഷം മതപഠനവും അറബി ഭാഷാ പഠനവും അങ്ങേയറ്റം പ്രയാസകരമായി മാറി. ഇസ്ലാമിക വിജ്ഞാനങ്ങൾക്ക് പകരം യുക്തിശാസ്ത്രം, ജ്യോതിഷം, തത്ത്വശാസ്ത്രം, വൈദ്യശാസ്ത്രം, കണക്ക്, കവിത, കഥകൾ എന്നിവ പഠിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങി. മതപഠനം നടത്തുന്ന അധ്യാപകരുടെ വേതനം നിർത്തലാക്കി; അതോടെ ആ വിജ്ഞാനങ്ങളുടെ മാർക്കറ്റ് തകരുകയും ഫഖീഹുകളുടെയും ഖാളിമാരുടെയും ഇമാമുമാരുടെയും ഖത്തീബുമാരുടെയും ഉത്പാദനം നിലക്കുകയും ചെയ്തു.
ഇന്ത്യയിലെ ഇസ്ലാമിക വിദ്യാഭ്യാസത്തിൻ്റെ നട്ടെല്ലൊടിച്ച ആദ്യത്തെ കനത്ത പ്രഹരമായിരുന്നു ഇത്. രാജ്യത്തുടനീളം വലിയ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഇത് സൃഷ്ടിച്ചു; വിദ്യാഭ്യാസത്തെ വിഭജിക്കുന്നതിൻ്റെ തുടക്കമായിരുന്നു അത്. പിന്നീട് വന്ന അധിനിവേശ ശക്തികൾ ഈ വിഭജനത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു. അങ്ങനെ വിദ്യാഭ്യാസം രണ്ടായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടു: ഭൗതിക വിഷയങ്ങളെ പരിഗണിക്കാത്ത മതവിദ്യാഭ്യാസവും, മതവിദ്യാഭ്യാസത്തെ പരിഗണിക്കാത്ത ഭൗതിക വിദ്യാഭ്യാസവും. ഇത് മുസ്ലിംകളുടെ ജീവിതത്തിൽ ദയനീയമായ ഫലങ്ങളാണ് ഉണ്ടാക്കിയത്.
രാഷ്ട്രീയ മേഖലയിലും ഇതിൻ്റെ സ്വാധീനം പ്രകടമായിരുന്നു; ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ മതേതരവാദികൾ ഇന്ത്യയിൽ അക്ബർ രാജാവിൻ്റെ പാത പിന്തുടരുകയും, മതത്തെ ഭരണത്തിൽ നിന്ന് വേർതിരിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു മാതൃകയായി അദ്ദേഹത്തെ ഉയർത്തിക്കാണിക്കുകയും ചെയ്തു. മുസ്ലിം രാജാക്കന്മാർക്കിടയിൽ നിന്നുള്ള ഏക ഉദാഹരണമായി അവർ അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടു. മതേതരത്വത്തിനും മതത്തിൽ നിന്നുള്ള മോചനത്തിനുമുള്ള ഉത്തമ മാതൃകയായി അവർ അദ്ദേഹത്തെ വാഴ്ത്തി.
അതുകൊണ്ടാണ് ഹൈന്ദവർ അക്ബറിനെ ആദരിക്കുകയും അവൻ്റെ പ്രതിച്ഛായ നന്നാക്കാനും മുസ്ലിംകൾക്കിടയിൽ അവൻ്റെ ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിക്കാനും ശ്രമിക്കുന്നത്. ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മുസ്ലിംകളുടെ അജ്ഞതയെ അവർ മുതലെടുക്കുന്നു; മതത്തെ സേവിച്ചവരെയും അതിനെതിരെ പോരാടിയവരെയും വേർതിരിച്ചറിയാനുള്ള അവരുടെ കഴിവില്ലായ്മയെ അവർ ചൂഷണം ചെയ്യുന്നു.

