ശൈഖുൽ ഇസ്ലാം മുഹമ്മദ് ഇബ്നു അബ്ദിൽ വഹ്ഹാബ് – ഫദ്ലുൽ ഇസ്ലാം
[1] അല്ലാഹുവിന്റെ വചനം:
﴿وَمَن يَبْتَغِ غَيْرَ الْإِسْلَامِ دِينًا فَلَن يُقْبَلَ مِنْهُ وَهُوَ فِي الْآخِرَةِ مِنَ الْخَاسِرِينَ﴾
ഇസ്ലാമല്ലാത്ത വല്ല മതവും ആരെങ്കിലും ആഗ്രഹിക്കുന്ന പക്ഷം അത് അവനിൽ നിന്ന് ഒരിക്കലും സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്നതല്ല. പരലോകത്ത് അവൻ നഷ്ടക്കാരിൽ പെട്ടവനുമായിരിക്കും. [ആലു ഇംറാൻ – 85]
[2] അല്ലാഹുവിന്റെ വചനം:
﴿إِنَّ الدِّينَ عِندَ اللَّهِ الْإِسْلَامُ﴾
തീർച്ചയായും അല്ലാഹുവിങ്കൽ മതം എന്നാൽ ഇസ്ലാമാകുന്നു. [ആലു ഇംറാൻ – 19]
[3] അല്ലാഹുവിന്റെ വചനം:
﴿وَأَنَّ هَذَا صِرَاطِي مُسْتَقِيمًا فَاتَّبِعُوهُ وَلَا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِكُمْ عَن سَبِيلِهِ﴾
ഇതത്രെ എന്റെ നേരായ മാർഗ്ഗം. അതിനാൽ നിങ്ങളത് പിൻപറ്റുക. മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ പിൻപറ്റരുത്. അവയൊക്കെ അവന്റെ (അല്ലാഹുവിന്റെ) മാർഗ്ഗത്തിൽ നിന്ന് നിങ്ങളെ ചിതറിച്ച് കളയും. [അൽ അൻആം – 153]
മുജാഹിദ് رَحِمَهُ اللَّهُ പറയുന്നു: ” ‘മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ’ (السُّبُلُ) എന്നാൽ ബിദ്അത്തുകളും (അനാചാരങ്ങൾ) ശുബ്ഹത്തുകളുമാണ് (സംശയങ്ങൾ).”
[4] ആയിശ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا നിവേദനം ചെയ്യുന്നു, റസൂൽ ﷺ പറഞ്ഞു:
«مَنْ أَحْدَثَ فِي أَمْرِنَا هَذَا مَا لَيْسَ مِنْهُ؛ فَهُوَ رَدُّ»
നമ്മുടെ ഈ കാര്യത്തിൽ (മതത്തിൽ) അതിൽ പെടാത്തത് ആരെങ്കിലും പുതുതായി ഉണ്ടാക്കിയാൽ അത് തള്ളപ്പെടേണ്ടതാണ്. [അവരിരുവരും (ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തത്]
മറ്റൊരു നിവേദനത്തിൽ ഇപ്രകാരമുണ്ട്:
«مَنْ عَمِلَ عَمَلًا لَيْسَ عَلَيْهِ أَمْرُنَا؛ فَهُوَ رَدُّ»
നമ്മുടെ കൽപ്പനയില്ലാത്ത ഒരു കർമ്മം ആരെങ്കിലും പ്രവർത്തിച്ചാൽ അത് തള്ളപ്പെടേണ്ടതാണ്.
[5] ബുഖാരിയിൽ അബൂ ഹുറൈറ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ നിവേദനം ചെയ്യുന്നു, റസൂൽ ﷺ പറഞ്ഞു:
«كُلُّ أُمَّتِي يَدْخُلُونَ الجَنَّةَ إِلَّا مَنْ أَبَى»
എന്റെ സമുദായമെല്ലാം സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കും, വിസമ്മതിച്ചവനൊഴികെ.
അപ്പോൾ ചോദിക്കപ്പെട്ടു: ‘ആരാണ് വിസമ്മതിച്ചത്?’ നബി ﷺ പറഞ്ഞു:
«مَنْ أَطَاعَنِي دَخَلَ الْجَنَّةَ، وَمَنْ عَصَانِي فَقَدْ أَبَى»
എന്നെ ആര് അനുസരിക്കുന്നുവോ അവൻ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കും, എന്നോട് ആര് ധിക്കാരം കാണിക്കുന്നുവോ അവനാണ് വിസമ്മതിച്ചത്. [സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി – 7280]
[6] സ്വഹീഹായ ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഇബ്നു അബ്ബാസ് رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا നിവേദനം ചെയ്യുന്നു, റസൂൽ ﷺ പറഞ്ഞു:
«أَبْغَضُ النَّاسِ إِلَى اللَّهِ ثَلَاثَةٌ: مُلْحِدٌ فِي الحَرَمِ، وَمُبْتَغِ فِي الإِسْلَامِ سُنَّةَ جَاهِلِيَّةِ، وَمُطَّلِبُ دَمِ امْرِئٍ بِغَيْرِ حَقٌّ لِيُهْرِيقَ دَمَهُ»
അല്ലാഹുവിന് ഏറ്റവും കോപമുള്ള ആളുകൾ മൂന്ന് പേരാണ്: ഹറമിൽ അതിക്രമം കാണിക്കുന്നവൻ, ഇസ്ലാമിലായിരിക്കെ ജാഹിലിയ്യത്തിന്റെ (അജ്ഞാനകാലത്തെ) നടപടിക്രമങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ, ഒരാളുടെ രക്തം ചിന്താനായി അന്യായമായി അതിനെ അന്വേഷിച്ചു നടക്കുന്നവൻ. [സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി – 6882]
ശൈഖുൽ ഇസ്ലാം ഇബ്നു തൈമിയ്യ قَدَّسَ اللهُ رُوحَهُ പറയുന്നു: ” ‘ജാഹിലിയ്യത്തിന്റെ നടപടിക്രമം’ എന്നതിൽ പൊതുവായതോ (المُطْلَقَةُ) പരിമിതമായതോ (المُقَيَّدَةُ) ആയ എല്ലാ ജാഹിലിയ്യത്തുകളും ഉൾപ്പെടും.”
അതായത്, ഒരു വ്യക്തിയിലുള്ളത്, വേദക്കാരിലോ ബിംബാരാധകരിലോ ഉള്ളത് തുടങ്ങിയവയെല്ലാം. പ്രവാചകന്മാർ കൊണ്ടുവന്നതിനോട് എതിരാകുന്ന എല്ലാ കാര്യങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടും.
[7] സ്വഹീഹായ ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഹുദൈഫ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ വിൽ നിന്നുള്ള നിവേദനം:
«يَا مَعْشَرَ الْقُرَّاءِ اسْتَقِيمُوا، فَإِنِ اسْتَقَمْتُمْ فَقَدْ سَبَقْتُمْ سَبْعًا بَعِيدًا، فَإِنْ أَخَذْتُمْ يَمِينًا وَشِمَالًا فَقَدْ ضَلَلْتُمْ ضَلَالًا بَعِيدًا»
ഖുർആൻ പണ്ഡിതന്മാരേ (ഖുർറാഉകളേ), നിങ്ങൾ ചൊവ്വായ മാർഗ്ഗത്തിൽ നിലകൊള്ളുക. നിങ്ങൾ ചൊവ്വായ മാർഗ്ഗത്തിൽ നിലകൊള്ളുകയാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾക്ക് ബഹുദൂരം മുന്നേറാം. ഇനി നിങ്ങൾ വലത്തോട്ടോ ഇടത്തോട്ടോ തിരിഞ്ഞുപോകുകയാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾ ബഹുദൂരം പിഴച്ചുപോയിരിക്കുന്നു. [സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി – 7282]
മുഹമ്മദ് ബിൻ വദ്ദാഹ് رَحِمَهُ اللَّهُ വിൽ നിന്നുള്ള നിവേദനം: അദ്ദേഹം പള്ളിയിൽ പ്രവേശിച്ച് ഹൽഖകളുടെ (പഠന സദസ്സുകളുടെ) അരികിൽ നിൽക്കുകയും എന്നിട്ട് പറയുമായിരുന്നു: …തുടർന്ന് അദ്ദേഹം മേൽപറഞ്ഞ കാര്യം പരാമർശിച്ചു.
[8] അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ഇബ്നു ഉയൈയ്ന ഞങ്ങളെ അറിയിച്ചു, മുജാലിദിൽ നിന്നും, ശഅ്ബിയിൽ നിന്നും, മസ്റൂഖിൽ നിന്നും നിവേദനം; അബ്ദുല്ല അഥവാ ഇബ്നു മസ്ഊദ് رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ പറയുന്നു:
«لَيْسَ عَامٌ إِلَّا وَالَّذِي بَعْدَهُ شَرٌّ مِنْهُ، لَا أَقُولُ عَامٌ أَخْصَبُ مِنْ عَامٍ، وَلَا أَمِيرٌ خَيْرٌ مِنْ أَمِيرٍ، لَكِنْ ذَهَابُ عُلَمَائِكُمْ وَخِيَارِكُمْ، ثُمَّ يَحْدُثُ أَقْوَامٌ يَقِيسُونَ الأُمُورَ بِآرَائِهِمْ؛ فَيَنْهَدِمُ الإِسْلَامُ وَيُثْلَمُ»
ഒരു വർഷം കടന്നുവരുമ്പോൾ അതിന് ശേഷമുള്ള വർഷം അതിനേക്കാൾ മോശമായിട്ടല്ലാതെ വരികയില്ല. ഒരു വർഷം മറ്റൊരു വർഷത്തേക്കാൾ സമൃദ്ധിയുള്ളതാണെന്നോ, ഒരു ഭരണാധികാരി മറ്റൊരു ഭരണാധികാരിയേക്കാൾ ഉത്തമനാണെന്നോ അല്ല ഞാൻ പറയുന്നത്. മറിച്ച്, നിങ്ങളുടെ പണ്ഡിതന്മാരും ഉത്തമരായ ആളുകളും ഇല്ലാതാകുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്. പിന്നീട് ചില ആളുകൾ കടന്നുവരും, അവർ തങ്ങളുടെ സ്വന്തം അഭിപ്രായങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് കാര്യങ്ങളെ അളക്കും; അങ്ങനെ ഇസ്ലാം തകർക്കപ്പെടുകയും അതിന് വിള്ളൽ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്യും. [കിതാബുൽ ബിദഅ് – ഇബ്നു വദ്ദാഹ്]
ശൈഖ് സ്വാലിഹ് അൽ-ഉസൈമി:
ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം: ഇസ്ലാമിന്റെ വിധി വ്യക്തമാക്കുക എന്നതാണ്; അതായത് അത് നിർബന്ധമാണ് (وَاجِبٌ) എന്നത്. ‘വുജൂബ്’ എന്നാൽ നിർബന്ധമാക്കലിന്റെ താൽപര്യം എന്നാണ്; അതായത്: അതിന്മേൽ ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ട ഫലം. ഇസ്ലാം നിർബന്ധമായതുകൊണ്ട്, സൃഷ്ടികൾ അത് സ്വീകരിക്കേണ്ടത് ബാധ്യതയായി തീർന്നിരിക്കുന്നു.
ഇവിടെ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന ഇസ്ലാം: മുഹമ്മദ് നബി ﷺ നിയോഗിക്കപ്പെട്ട മതമാണ്.
അതിന്റെ ‘നിർബന്ധം’ (وُجُوبِهِ) എന്നതുകൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്: അതിലെ വിധിവിലക്കുകൾ (വിവരണം നൽകിയതിലും ആവശ്യപ്പെട്ടതിലുമുള്ള കാര്യങ്ങൾ) അനുസരിക്കാൻ സൃഷ്ടികൾ ബാധ്യസ്ഥരാണ് എന്നതാണ്.
ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം യാഥാർത്ഥ്യമാക്കുന്നതിനായി എട്ട് തെളിവുകളാണ് അദ്ദേഹം പരാമർശിച്ചിട്ടുള്ളത്:
ഒന്നാമത്തെ തെളിവ്: അല്ലാഹുവിന്റെ ഈ വചനമാണ്: ‘ഇസ്ലാമല്ലാത്ത വല്ല മതവും ആരെങ്കിലും ആഗ്രഹിക്കുന്ന പക്ഷം അത് അവനിൽ നിന്ന് ഒരിക്കലും സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്നതല്ല…’ ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്ക് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്, ഇസ്ലാമല്ലാത്ത മറ്റൊരു മതം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് നൽകപ്പെട്ടിട്ടുള്ള താക്കീതുകളിലാണത്. നഷ്ടം വരുത്തിവെക്കുന്ന ഈ താക്കീത്, ഒന്നുകിൽ നിർബന്ധമായ ഒരു കാര്യം ഉപേക്ഷിക്കുമ്പോഴോ അല്ലെങ്കിൽ നിഷിദ്ധമായ ഒരു കാര്യം പ്രവർത്തിക്കുമ്പോഴോ മാത്രമാണ് ഉണ്ടാകുക. ഇവിടെ താക്കീത് നൽകപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് ഇസ്ലാമല്ലാത്ത മറ്റൊരു മതം ആഗ്രഹിക്കുന്നതിനാണ്; അപ്പോൾ ഇസ്ലാമിൽ പ്രവേശിക്കൽ നിർബന്ധമായിത്തീരുന്നു. കാരണം, ആ നഷ്ടത്തിൽ നിന്നുള്ള രക്ഷ ദാസൻ മുസ്ലിമാകുന്നതിലൂടെയല്ലാതെ ലഭ്യമാവുകയില്ല.
അതിനാൽ, ഇസ്ലാമിന്റെ നിർബന്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ ആയത്തിന്റെ സൂചന മൂന്ന് അടിസ്ഥാനങ്ങളിലായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു:
- ഒന്നാമത്തേത്: ഇസ്ലാമല്ലാത്ത മറ്റൊരു മതം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്കുള്ള താക്കീത്.
- രണ്ടാമത്തേത്: നഷ്ടം വരുത്തിവെക്കുന്ന ഒരു താക്കീത്, ഒന്നുകിൽ നിർബന്ധമായ ഒരു കാര്യം ഉപേക്ഷിക്കുമ്പോഴോ അല്ലെങ്കിൽ നിഷിദ്ധമായ ഒരു കാര്യം പ്രവർത്തിക്കുമ്പോഴോ മാത്രമാണ് ഉണ്ടാകുക എന്നത്.
- മൂന്നാമത്തേത്: ആ നഷ്ടത്തിൽ നിന്നുള്ള രക്ഷ ദാസൻ ഇസ്ലാം മതം മുറുകെപ്പിടിക്കുന്നതിലൂടെ മാത്രമാണ് സാധ്യമാവുക എന്നത്.
ഈ മൂന്ന് അടിസ്ഥാനങ്ങളുടെയും അവസാനത്തിലുള്ള ഫലം ഇസ്ലാം നിർബന്ധമാണ് എന്നതാണ്.
രണ്ടാമത്തെ തെളിവ്: അല്ലാഹുവിന്റെ വചനമാണ്: ‘തീർച്ചയായും അല്ലാഹുവിങ്കൽ മതം എന്നാൽ ഇസ്ലാമാകുന്നു’. ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്ക് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് ഈ ആശയത്തിലാണത്: അല്ലാഹുവിന്റെ അടുക്കൽ തൃപ്തിപ്പെട്ട മതം എന്നത് ഇസ്ലാമാണെന്ന് ഇതിൽ വ്യക്തമായി നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു. നമ്മെ സൃഷ്ടിക്കാനും നമ്മോട് കൽപ്പിക്കപ്പെടാനും കാരണമായ ആ ആരാധനകൾ പൂർത്തീകരിക്കപ്പെടുന്നത് ഇസ്ലാമിലൂടെ മാത്രമാണ്. അതിനാൽ ഇസ്ലാം നിർബന്ധമാണ്; കാരണം, ആരാധനകൾ സ്വീകരിക്കപ്പെടുക എന്നത് ഇസ്ലാമിനെ ആശ്രയിച്ചാണിരിക്കുന്നത്.
മൂന്നാമത്തെ തെളിവ്: അല്ലാഹുവിന്റെ വചനമാണ്: ‘ഇതത്രെ എന്റെ നേരായ മാർഗ്ഗം…’ ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്ക് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് രണ്ട് രൂപത്തിലാണ്:
- ഒന്നാമതായി: ‘അതിനാൽ നിങ്ങളത് പിൻപറ്റുക’ എന്ന വചനത്തിലാണത്. അതായത്, നിങ്ങൾ നേരായ മാർഗ്ഗം പിൻപറ്റുക, അത് ഇസ്ലാമാണ്. നേരായ മാർഗ്ഗത്തിന്റെ (صِرَاط) വിശദീകരണം ഇസ്ലാമാണെന്ന് നവ്വാസ് ബിൻ സംആനിന്റെ ഹദീസിലൂടെ ഇമാം അഹ്മദ് ഹസനായ സനദോടെ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതിൽ സ്ഥിരപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ‘അതിനാൽ നിങ്ങളത് പിൻപറ്റുക’ എന്ന കൽപ്പന അത് നിർബന്ധമാണെന്ന് അറിയിക്കുന്നു; അതിനാൽ ഇസ്ലാം നിർബന്ധമാണ്.
- രണ്ടാമതായി: ആയത്തിന്റെ അവസാനത്തിലുള്ള വചനത്തിലാണത്: ‘മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ പിൻപറ്റരുത്. അവയൊക്കെ അവന്റെ (അല്ലാഹുവിന്റെ) മാർഗ്ഗത്തിൽ നിന്ന് നിങ്ങളെ ചിതറിച്ച് കളയും’. ഇതൊരു വിലക്കാണ്, വിലക്ക് നിഷിദ്ധമാണെന്ന് (തഹ്രീം) അറിയിക്കുന്നു. അതിനാൽ മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ പിൻപറ്റൽ നിഷിദ്ധമാണ്. ഇസ്ലാം മുറുകെപ്പിടിക്കുന്നതിലൂടെയല്ലാതെ മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ പിൻപറ്റുന്നതിൽ നിന്ന് ദാസന് പൂർണ്ണമായി വിട്ടുനിൽക്കാൻ സാധിക്കില്ല. അതിനാൽ മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ പിൻപറ്റുന്നതിലുള്ള വിലക്ക്, ഇസ്ലാമിന്റെ നിർബന്ധത്തെ അനിവാര്യമാക്കുന്നു.
‘മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ’ (السُّبُلُ) എന്നതിനെ വിശദീകരിച്ചുകൊണ്ട് ഗ്രന്ഥകർത്താവ് മുജാഹിദിന്റെ വാക്ക് ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്. മക്കക്കാരനായ അദ്ദേഹം ഇബ്നു ജബ്ർ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഇബ്നു അബ്ബാസ് رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا വിന്റെ ശിഷ്യന്മാരിൽ ഒരാളാണ് അദ്ദേഹം. അദ്ദേഹം പറയുന്നു: “ ‘മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ’ എന്നാൽ ബിദ്അത്തുകളും (അനാചാരങ്ങൾ) ശുബ്ഹത്തുകളുമാണ് (സംശയങ്ങൾ).” സനദ് സ്വഹീഹായി ഇമാം ദാരിമി ഇത് ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
നേരായ മാർഗ്ഗത്തിന് എതിരാകുന്ന എല്ലാ കാര്യങ്ങൾക്കും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പേരാണ് ‘മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ’ (السُّبُلُ) എന്നത്. അതിനാൽ കുഫ്റ് (അവിശ്വാസം), ബിദ്അത്ത്, വൻപാപങ്ങൾ, ചെറുപാപങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
മുജാഹിദിന്റെ വാക്കുകളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെട്ടത് ‘സൂബുൽ’ എന്ന പദത്തിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന കാര്യങ്ങളിലെ ഒരു ഭാഗം മാത്രമാണ്. അദ്ദേഹം മറ്റുള്ളവയെ ഒഴിവാക്കി അത് പ്രത്യേകം എടുത്തുപറയാൻ കാരണം, അവയാണ് സൃഷ്ടികൾക്കിടയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പ്രചാരത്തിലുള്ളതും, എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സുകളെ പിടികൂടുന്നതും എന്നതിനാലാണ്. ഇസ്ലാമിന്റെ ആളുകൾക്കിടയിൽ ബിദ്അത്തുകൾക്കും ശുബ്ഹത്തുകൾക്കും ലഭിക്കുന്ന പ്രചാരം വ്യക്തമാണ്. കാരണം, അവരിലൊരാൾ തന്റെ മതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി വലിയ വലിയ ശിർക്കുകളിൽ നിന്നും കുഫ്റുകളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കാൻ പരമാവധി ശ്രദ്ധിക്കും. എന്നാൽ ബിദ്അത്തുകളുടെയും ശുബ്ഹത്തുകളുടെയും കാര്യങ്ങൾ അയാളിൽ എളുപ്പത്തിൽ കടന്നുകൂടും, അയാളുടെ മനസ്സ് അതിലേക്ക് ആകർഷിക്കപ്പെടുകയും അത് സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യും.
നാലാമത്തെ തെളിവ്: ആയിശ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا നിവേദനം ചെയ്ത നബി ﷺ യുടെ ഹദീസാണ്: ‘നമ്മുടെ ഈ കാര്യത്തിൽ (മതത്തിൽ) അതിൽ പെടാത്തത് ആരെങ്കിലും പുതുതായി ഉണ്ടാക്കിയാൽ…’ ഇത് മുത്തഫഖുൻ അലൈഹിയാണ്; അതായത് ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതാണ്. ‘അവരിരുവരും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു’ എന്നതുകൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്ന അർത്ഥം ഇതാണ്; ഹദീസ് പണ്ഡിതന്മാരുടെ അടുക്കൽ ഇപ്രകാരം രണ്ടുപേർ ചേർന്ന് (التَّثْنِيَةِ) എന്ന് പറയുമ്പോൾ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് ബുഖാരിയും മുസ്ലിമുമാണ്. ഗ്രന്ഥകർത്താവ് ഒറ്റയ്ക്ക് നൽകിയിട്ടുള്ള ‘നമ്മുടെ കൽപ്പനയില്ലാത്ത ഒരു കർമ്മം ആരെങ്കിലും പ്രവർത്തിച്ചാൽ’ എന്ന വാചകം പൂർണ്ണ സനദോട് കൂടി (മൗസൂലായി) മുസ്ലിമിൽ മാത്രമാണുള്ളത്, ബുഖാരി ഇത് മുഅല്ലഖ് ആയി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്ക് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് ഈ ആശയത്തിലാണത്: മതത്തിൽ പുതുതായി ഉണ്ടാക്കിയ കാര്യങ്ങൾ തള്ളപ്പെടേണ്ടതും വിലക്കപ്പെട്ടതുമാണ്. ഇതിന് വിപരീതമായി, മതത്തിൽ നിന്നുള്ള കാര്യങ്ങൾ സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്നതും കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടതുമാണ് എന്ന് അനിവാര്യമായും (اسْتِلْزَامًا) ഇതിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കാം. അതിനാൽ ഇസ്ലാം മതത്തിലുള്ള കാര്യങ്ങൾ മുറുകെപ്പിടിക്കൽ നിർബന്ധമാണ്; കാരണം കർമ്മങ്ങൾ സ്വീകരിക്കപ്പെടുക എന്നത് അതിനെ ആശ്രയിച്ചാണിരിക്കുന്നത്. അതിനാൽ ഇസ്ലാം നിർബന്ധമാകുന്നു.
അഞ്ചാമത്തെ തെളിവ്: അബൂ ഹുറൈറ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ നിവേദനം ചെയ്ത ഹദീസാണ്: റസൂൽ ﷺ പറഞ്ഞു: ‘എന്റെ സമുദായമെല്ലാം സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കും…’ ഇത് ബുഖാരി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതാണ്. ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്ക് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് രണ്ട് രൂപത്തിലാണ്:
- ഒന്നാമതായി: ‘എന്നെ ആര് അനുസരിക്കുന്നുവോ അവൻ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കും’ എന്ന വചനത്തിലാണത്. സ്വർഗ്ഗപ്രവേശനം അർഹമാകുന്നത് ഒന്നുകിൽ കൽപ്പിക്കപ്പെട്ട കാര്യങ്ങൾ അനുസരിക്കുമ്പോഴോ അല്ലെങ്കിൽ വിലക്കപ്പെട്ട കാര്യങ്ങൾ ഉപേക്ഷിക്കുമ്പോഴോ ആണ്. നബി ﷺ യെ അനുസരിക്കുന്ന കൂട്ടത്തിൽ കൽപ്പിക്കപ്പെട്ട ഏറ്റവും വലിയ കാര്യം ഇസ്ലാമിൽ പ്രവേശിക്കുക എന്നതാണ്. അതിനാൽ ഇസ്ലാം നിർബന്ധമാകുന്നു.
- രണ്ടാമതായി: ‘എന്നോട് ആര് ധിക്കാരം കാണിക്കുന്നുവോ അവനാണ് വിസമ്മതിച്ചത്’ എന്ന വചനത്തിലാണത്. നബി ﷺ യോടുള്ള ധിക്കാരം എന്നത് അവിടുന്ന് കൊണ്ടുവന്നതിനെ പിന്തിരിഞ്ഞു കളയലാണ്. അവിടുന്ന് കൊണ്ടുവന്നതിൽ ഏറ്റവും മഹത്തായ കാര്യം ഇസ്ലാം മതമാണ്. നബി ﷺ കൊണ്ടുവന്ന ഏറ്റവും മഹത്തായ കാര്യത്തിൽ ധിക്കാരം കാണിച്ചാൽ അവൻ നരകത്തിന് അർഹനാകും എന്നത് ആ കാര്യത്തിന്റെ നിർബന്ധത്തെ അറിയിക്കുന്നു. അതിനാൽ ഇസ്ലാം നിർബന്ധമാകുന്നു.
ആറാമത്തെ തെളിവ്: ഇബ്നു അബ്ബാസ് رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا നിവേദനം ചെയ്ത റസൂൽ ﷺ യുടെ ഹദീസാണ്: ‘അല്ലാഹുവിന് ഏറ്റവും കോപമുള്ള ആളുകൾ മൂന്ന് പേരാണ്…’ ഇത് ബുഖാരി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതാണ്. ഗ്രന്ഥകർത്താവ് ‘സ്വഹീഹായ ഗ്രന്ഥത്തിൽ’ എന്ന് പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് ഇതാണ്. ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്ക് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് ഈ വചനത്തിലാണത്: ‘ഇസ്ലാമിലായിരിക്കെ ജാഹിലിയ്യത്തിന്റെ നടപടിക്രമങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ’. ജാഹിലിയ്യത്തിന്റെ (അജ്ഞാനകാലത്തെ) നടപടിക്രമങ്ങൾ എന്നാൽ റസൂൽ ﷺ കൊണ്ടുവന്നതിനോട് എതിരാകുന്ന എല്ലാ കാര്യങ്ങളുമാണ്.
വാക്കിലോ പ്രവൃത്തിയിലോ ആയി ജാഹിലിയ്യത്തിലേക്ക് ചേർത്തു പറയുന്നതെല്ലാം നിഷിദ്ധമാണ്. മതത്തിന്റെ പ്രമാണങ്ങളിൽ ‘ജാഹിലിയ്യത്തിൽ പെട്ടതാണ്’ എന്ന് പരാമർശിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള എല്ലാ വാക്കുകളും പ്രവൃത്തികളും വിശ്വാസങ്ങളും നിഷിദ്ധമാണ്; കാരണം അവ അജ്ഞതയുടെ അവസ്ഥകളിലേക്കാണ് ചേർത്തു പറയപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്.
അതിനാൽ ഇസ്ലാമിലായിരിക്കെ ജാഹിലിയ്യത്തിന്റെ നടപടിക്രമങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ സൃഷ്ടികളിൽ വെച്ച് അല്ലാഹുവിന് ഏറ്റവും വെറുക്കപ്പെട്ടവനാണ്. ഒരു നിഷിദ്ധമായ കാര്യം പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ മാത്രമാണ് അല്ലാഹുവിന്റെ കോപം അയാൾക്ക് മേൽ പതിക്കുന്നത്. അതിനാൽ ഇസ്ലാമിന്റെ ചര്യകളെ മുറുകെപ്പിടിക്കുന്നതിലൂടെയല്ലാതെ ഈ കോപം നീങ്ങിപ്പോകുകയോ ദാസന് അതിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാനോ സാധിക്കുകയില്ല. അതിനാൽ ഇസ്ലാം നിർബന്ധമാകുന്നു.
‘ഇസ്ലാമിന്റെ ചര്യകൾ’ (سُنَنِ الإِسْلَامِ) എന്നതുകൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്: അതിലെ മതനിയമങ്ങളും അടയാളങ്ങളുമാണ്. നബി ﷺ യുടെ നിയോഗത്തിന് ശേഷം ജനങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള നടപടിക്രമങ്ങൾ (സുന്നത്തുകൾ) രണ്ടുതരമാണ്:
- ഒന്നാമത്തേത്: ഇസ്ലാമിന്റെ ചര്യകൾ. അതായത്: അതിന്റെ അടയാളങ്ങൾ; അതിലെ നിർബന്ധ കർമ്മങ്ങളും ഐച്ഛിക കർമ്മങ്ങളും ഇതിൽ പെടും. ഇവ അല്ലാഹുവിന് പ്രിയപ്പെട്ടതും അവൻ കൽപ്പിച്ചതുമായ കാര്യങ്ങളാണ്.
- രണ്ടാമത്തേത്: ജാഹിലിയ്യത്തിന്റെ നടപടിക്രമങ്ങൾ. അതായത്: റസൂൽ ﷺ കൊണ്ടുവന്നതിനോട് എതിരാകുന്ന എല്ലാ കാര്യങ്ങളും. ഇവ അല്ലാഹുവിന് ദേഷ്യമുള്ളതും വെറുക്കപ്പെട്ടതുമായ കാര്യങ്ങളാണ്, അവൻ ഇത് വിലക്കിയിട്ടുള്ളതുമാണ്.
ഏഴാമത്തെ തെളിവ്: ഹുദൈഫ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ വിന്റെ ഹദീസാണ്: ‘ഖുർആൻ പണ്ഡിതന്മാരേ, നിങ്ങൾ ചൊവ്വായ മാർഗ്ഗത്തിൽ നിലകൊള്ളുക…’ ബുഖാരി ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാക്കുകളായി (മൗഖൂഫ് ആയി) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. മുഹമ്മദ് ബിൻ വദ്ദാഹിന്റെ ഈ അധിക വിവരണം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ‘അൽ-ബിദഉ വ നഹ്യു അൻഹാ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലുള്ളതാണ്, അതിന്റെ സനദ് സ്വഹീഹാണ്. അദ്ദേഹത്തേക്കാൾ മുൻപുള്ളവരും ഇതിലേക്ക് ചേർത്തുപറയാൻ ഏറ്റവും അർഹതയുള്ളവരുമായ ഇബ്നു അബീ ശൈബ തന്റെ ‘മുസ്വന്നഫി’ൽ ഇത് ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്ക് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് ‘നിങ്ങൾ ചൊവ്വായ മാർഗ്ഗത്തിൽ നിലകൊള്ളുക’ എന്നതിനോടൊപ്പം ‘ഇനി നിങ്ങൾ വലത്തോട്ടോ ഇടത്തോട്ടോ തിരിഞ്ഞുപോകുകയാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾ ബഹുദൂരം പിഴച്ചുപോയിരിക്കുന്നു’ എന്ന് കൂടി പറഞ്ഞതിലാണത്. ഈ ആളുകൾ കരസ്ഥമാക്കിയ മുൻഗണന ഇസ്ലാമിൽ പ്രവേശിച്ചതുകൊണ്ടാണ്. അതിനാൽ ഇസ്ലാമിലൂടെയല്ലാതെ ഈ മുൻഗണന യാഥാർത്ഥ്യമാകുകയില്ല. അതുകൊണ്ട് അത് നിർബന്ധമായിത്തീരുന്നു. കാരണം അല്ലാഹുവിലേക്കുള്ള മുൻഗണന ലഭിക്കുന്നത് ഇതിനെ ആശ്രയിച്ചാണ്. മുൻഗാമികളുടെ (സലഫുകളുടെ) ശൈലിയിൽ ഖുർറാഉകൾ (ഖുർആൻ പണ്ഡിതന്മാർ) എന്ന് പറയുന്നത് മിക്കവാറും ഖുർആനും സുന്നത്തും അറിയുന്ന, അതനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന പണ്ഡിതന്മാരെക്കുറിച്ചാണ്. അബുൽ ഫദ്ല് ഇബ്നു ഹജർ തന്റെ ‘ഫത്ഹുൽ ബാരി’യിൽ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്: അവരുടെ മുൻഗണനയെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്ന ഹുദൈഫ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ വിന്റെ ഈ സംസാരത്തിന്റെ ആദ്യഭാഗം മർഫൂഅ് (നബി ﷺ യിലേക്ക് ചേർക്കപ്പെടുന്നത്) എന്ന പദവിയിലുള്ളതാണ്. കാരണം അവർ മുൻകടന്നവരിൽ പെട്ടവരാണെന്നത് ഒരു അദൃശ്യമായ കാര്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അറിയിപ്പാണ്, അത് (ബുദ്ധികൊണ്ട്) അറിയാൻ സാധിക്കുന്നതല്ല. ചിന്തകൾക്ക് (അഭിപ്രായങ്ങൾക്ക്) ഇടമില്ലാത്ത അദൃശ്യമായ കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഒരു സ്വഹാബി വിവരിക്കുകയാണെങ്കിൽ അതിന് മർഫൂഅ് എന്ന പദവി ഉണ്ടെന്ന് പറയപ്പെടും. അതായത് യാഥാർത്ഥ്യത്തിലല്ലെങ്കിലും വിധിയിൽ അത് നബി ﷺ യിലേക്ക് ചേർത്തു പറയപ്പെടും. കാരണം വാക്കുകൾ ആ സ്വഹാബിയുടേതാണെങ്കിലും, അതിന്റെ യാഥാർത്ഥ്യമായ അർത്ഥം നിർബന്ധമായും വഹ്യ് മുഖേന ലഭിച്ച വിവരത്തിൽ നിന്നായിരിക്കും പുറത്തുവന്നിട്ടുണ്ടാവുക. ഹുദൈഫയുടെ ഈ സംസാരം മുഴുവനും മർഫൂഇന്റെ പദവിയിലുള്ളതാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഇതിലെ വാചകങ്ങൾ സ്വഹീഹായ പല ഹദീസുകളിലും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
എട്ടാമത്തെ തെളിവ്: അബ്ദുല്ല ബിൻ മസ്ഊദ് رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ വിന്റെ ഹദീസാണ്: ‘ഒരു വർഷം കടന്നുവരുമ്പോൾ അതിന് ശേഷമുള്ള വർഷം അതിനേക്കാൾ മോശമായിട്ടല്ലാതെ വരികയില്ല…’ ഗ്രന്ഥകർത്താവ് ചേർത്തുപറഞ്ഞത് പോലെ ഇത് ഇബ്നു വദ്ദാഹ് തന്റെ ‘അൽ-ബിദഉ വ നഹ്യു അൻഹാ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്, ഇതിന്റെ സനദ് ദഈഫാണ് (ദുർബലമാണ്). ത്വബറാനിയും തന്റെ ‘അൽ മുഅ്ജമുൽ കബീറി’ൽ ദുർബലമായ മറ്റൊരു സനദിലൂടെ ഇത് ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതിലേക്ക് ചേർത്തുപറയുന്നതാണ് കൂടുതൽ ഉചിതം, കാരണം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗ്രന്ഥം കൂടുതൽ പ്രസിദ്ധമാണ്. ദുർബലമായ മൂന്നാമതൊരു സനദ് യഅ്ഖൂബ് ബിൻ ശൈബ തന്റെ ‘മുസ്നദി’ൽ ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ വ്യത്യസ്ത പരമ്പരകൾ ഒന്നിച്ചുചേരുമ്പോൾ ഈ അഥർ ഹസനാണെന്ന് (സ്വീകാര്യമാണെന്ന്) വിധിക്കാവുന്നതാണ്. ഇതിനും മർഫൂഇന്റെ പദവിയുണ്ട്, കാരണം ഇത് സ്വന്തം അഭിപ്രായത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പറയാൻ കഴിയുന്ന ഒന്നല്ല. ബുഖാരി തന്റെ സ്വഹീഹിൽ അനസ് رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ വിൽ നിന്ന് നിവേദനം ചെയ്ത ഹദീസ് ഇത് മർഫൂഅ് ആണെന്നതിനെ ബലപ്പെടുത്തുന്നു: അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ‘നിങ്ങൾ ക്ഷമിക്കുക, കാരണം ഒരു വർഷം കടന്നുവരുമ്പോൾ അതിന് ശേഷമുള്ള വർഷം അതിനേക്കാൾ മോശമായിട്ടല്ലാതെ നിങ്ങൾക്ക് വരികയില്ല; നിങ്ങളുടെ നബി ﷺ യിൽ നിന്ന് ഞാനിത് കേട്ടിട്ടുണ്ട്’. അനസ് رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ വിന്റെ ഹദീസിൽ പരാമർശിക്കപ്പെട്ട ഈ കാര്യം ഇബ്നു മസ്ഊദിന്റെ ഈ വാക്കിന് സമാനമായതാണ്: ‘ഒരു വർഷം കടന്നുവരുമ്പോൾ അതിന് ശേഷമുള്ള വർഷം അതിനേക്കാൾ മോശമായിട്ടല്ലാതെ വരികയില്ല’.
ഈ അധ്യായത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്ക് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത് ഈ വചനത്തിലാണത്: ‘മറിച്ച്, നിങ്ങളുടെ പണ്ഡിതന്മാരും ഉത്തമരായ ആളുകളും ഇല്ലാതാകുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്. പിന്നീട് ചില ആളുകൾ കടന്നുവരും, അവർ തങ്ങളുടെ സ്വന്തം അഭിപ്രായങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് കാര്യങ്ങളെ അളക്കും; അങ്ങനെ ഇസ്ലാം തകർക്കപ്പെടുകയും അതിന് വിള്ളൽ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്യും’. ‘الظُّلْمُ’ എന്ന പദത്തിന്റെ അർത്ഥം വിള്ളൽ അഥവാ ന്യൂനത എന്നാണ്. ഇസ്ലാം തകർക്കപ്പെടുന്നതിലൂടെയും അതിന് വിള്ളൽ വീഴുന്നതിലൂടെയുമാണ് തിന്മകൾ വർദ്ധിക്കുന്നത്; ഉത്തമരായ ആളുകളും പണ്ഡിതന്മാരും ഇല്ലാതാകുന്നതിലൂടെയാണത് സംഭവിക്കുക. ഇസ്ലാമിന് വിള്ളൽ സംഭവിക്കുന്നതിൽ നിന്ന് രക്ഷനേടാൻ അത് മുറുകെപ്പിടിക്കുന്നതിലൂടെയല്ലാതെ സാധിക്കുകയില്ല. അതിനാൽ അത് മുറുകെപ്പിടിക്കൽ നിർബന്ധമാകുന്നു. സൃഷ്ടികൾ ഇസ്ലാം മതം മുറുകെപ്പിടിക്കുകയും, നബി ﷺ കൊണ്ടുവന്ന കാര്യങ്ങൾ അംഗീകരിക്കുകയും, അവ അവർക്കിടയിൽ വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്താൽ, ഇസ്ലാം സംരക്ഷിക്കപ്പെടുകയും മനസ്സുകളിൽ അത് ശക്തി പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്യും. എന്നാൽ തങ്ങളുടെ പണ്ഡിതന്മാരും ഉത്തമരായ ആളുകളും ഇല്ലാതാകുന്നതോടൊപ്പം അവർ അത് ഉപേക്ഷിക്കുകയാണെങ്കിൽ, അവശേഷിക്കുന്നതൊന്നും ഇല്ലാത്ത രൂപത്തിൽ അതിന്റെ കണ്ണികൾ ഓരോന്നായി അഴിഞ്ഞുപോയിക്കൊണ്ടേയിരിക്കും.