ശൈഖ് മുഹമ്മദ് ബിൻ സഈദ് റസ്ലാൻ
അവ്യക്തമായ കാര്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം തിരിച്ചറിയുക എന്നത് ശരീഅത്തിന്റെ രഹസ്യങ്ങളും ലക്ഷ്യങ്ങളും മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്. ഈ വശത്തെ അവഗണിക്കുന്നതും തെറ്റിദ്ധരിക്കുന്നതും വലിയ അപകടങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കും.
ചരിത്രത്തിൽ പല പിഴച്ച കക്ഷികളും ഇത്തരം വ്യത്യാസങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാതെയാണ് വഴിപിഴച്ചുപോയത്. ഉദാഹരണത്തിന്:
- അല്ലാഹു അവതരിപ്പിച്ച വിധിയും (الحكم المنزل), ജനങ്ങൾ വ്യാഖ്യാനിച്ചെത്തുന്ന വിധിയും (الحكم المؤول) തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം മനസ്സിലാക്കാതെ ഒരു വിഭാഗം വാളുമായി ഇറങ്ങി. {വിധികർത്തൃത്വം അല്ലാഹുവിന് മാത്രമാകുന്നു (إن الحكم إلا لله)} എന്ന വചനത്തെ അവർ തെറ്റായി മനസ്സിലാക്കുകയും, രക്തം ചിന്തുകയും ചെയ്തു.
- ശിക്ഷയെക്കുറിച്ചുള്ള വചനങ്ങളെ (نصوص الوعيد) തെറ്റായി മനസ്സിലാക്കിയതുകൊണ്ടാണ് വാസിൽ ബിൻ അത്വാഅ്, ഹസൻ അൽ-ബസ്വരി (رَحِمَهُ اللَّهُ) യുടെ സദസ്സിൽ നിന്ന് വിട്ടുമാറി പള്ളിയിലെ തൂണിന്റെ അടുത്തേക്ക് മാറിയത്. “പാപി സ്വർഗ്ഗത്തിലുമല്ല നരകത്തിലുമല്ല, രണ്ട് പദവികൾക്കിടയിലാണ്” (المنزلة بين المنزلتين) എന്ന് അവൻ വാദിച്ചു. ഹസൻ (رَحِمَهُ اللَّهُ) പറഞ്ഞു: “വാസിൽ നമ്മെ വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു (اعتزلنا)”. അങ്ങനെ മുഅ്തസിലുകൾ (المعتزلة) ഉണ്ടായി.
1. പ്രവാചകന്മാരുടെ തൗഹീദും (توحيد الرسل) നിഷേധികളുടെ തൗഹീദും (توحيد المعطلين)
ഇവ രണ്ടും തമ്മിൽ ആകാശഭൂമികളോളം അന്തരമുണ്ട്.
പ്രവാചകന്മാരുടെ തൗഹീദ് (توحيد الرسل):
- അല്ലാഹുവിന്റെ പരിപൂർണ്ണതയുടെ വിശേഷണങ്ങളെ (صفات الكمال) വിശദമായി സ്ഥിരീകരിക്കലാണിത് (إثبات على وجه التفصيل).
- ആരാധനയിൽ അവനെ ഏകനാക്കുക. സ്നേഹം (حب), ഭയം (خوف), പ്രതീക്ഷ (رجاء), നേർച്ച (نذر), സത്യം ചെയ്യൽ (حلف) തുടങ്ങി ഒരു കാര്യത്തിലും അവന് പങ്കുകാരെ (أنداد) നിശ്ചയിക്കാതിരിക്കുക. ഹൃദയത്തിൽ നിന്നും നാവിൽ നിന്നും അവനല്ലാത്തവരെ നീക്കം ചെയ്യുക.
നിഷേധികളുടെ (മുഅത്വില) തൗഹീദ് (توحيد المعطلين):
- ഇവർ അല്ലാഹുവിന്റെ നാമങ്ങളെയും വിശേഷണങ്ങളെയും (الأسماء والصفات) നിഷേധിക്കുന്നു (تعطيل).
- ഇവർ വിശേഷണങ്ങളെ നിഷേധിക്കുന്നത് ‘തൗഹീദ്’ ആണെന്ന് വാദിക്കുന്നു! അല്ലാഹുവിന് കേൾവിയുണ്ടെന്നോ കാഴ്ചയുണ്ടെന്നോ പറഞ്ഞാൽ അത് സൃഷ്ടികളോട് സാമ്യപ്പെടുത്തലാണെന്ന് (التشبيه) അവർ തെറ്റിദ്ധരിക്കുന്നു.
- ചിലർ നാവിൽ നിന്ന് തന്നെ അത് ഒഴിവാക്കുന്നു. മറ്റു ചിലർ വചനങ്ങളെ ദുർവ്യാഖ്യാനം (التحريف) ചെയ്യുന്നു. അർത്ഥമില്ലാത്ത വെറും വാക്കുകളായി (ലഫ്ള്) അവർ അതിനെ മാറ്റുന്നു.
2. പ്രവാചകന്മാരുടെ തൻസീഹും (تنزيه الرسل) നിഷേധികളുടെ തൻസീഹും (تنزيه المعطلة)
അല്ലാഹുവിനെ ന്യൂനതകളിൽ നിന്ന് പരിശുദ്ധനാക്കുക (تنزيه) എന്നത് രണ്ട് രീതിയിലുണ്ട്.
പ്രവാചകന്മാരുടെ തൻസീഹ് (تنزيه الرسل):
- അല്ലാഹു തന്റെ ഗ്രന്ഥത്തിലും, റസൂൽ ﷺ യും പഠിപ്പിച്ചു തന്നതുപോലെ, അല്ലാഹുവിന് യോജിക്കാത്ത ന്യൂനതകളിൽ നിന്ന് അവനെ പരിശുദ്ധനാക്കുക.
- ഉറക്കം (سنة), മറവി (نسيان), മരണം (موت), ക്ഷീണം (لغوب), അക്രമം (ظلم), കൂട്ടുകാരൻ (صاحبة), സന്താനം (ولد), സഹായി (ظهير) എന്നിവയിൽ നിന്നെല്ലാം അവനെ പരിശുദ്ധനാക്കുന്നു.
- അവന്റെ നാമങ്ങളെല്ലാം ഉത്തമമാണ് (حسنى); വിശേഷണങ്ങളെല്ലാം പൂർണ്ണമാണ്; പ്രവർത്തികളെല്ലാം യുക്തിപൂർണ്ണമാണ്.
- ഇതാണ് യഥാർത്ഥ തൻസീഹ്. ന്യൂനതകളെ (نقائص) നിഷേധിക്കുകയും പൂർണ്ണതയെ (كمال) സ്ഥിരീകരിക്കുകയും ചെയ്യുക.
നിഷേധികളുടെ (മുഅത്വില) തൻസീഹ് (تنزيه المعطلة):
- ഇവർ അല്ലാഹുവിനെ ‘പരിശുദ്ധനാക്കുന്നത്’ അവന്റെ പൂർണ്ണതയുടെ വിശേഷണങ്ങളെ നിഷേധിച്ചുകൊണ്ടാണ്!
- അല്ലാഹു സംസാരിക്കില്ല (كلام), അവന് കേൾവിയില്ല (سمع), കാഴ്ചയില്ല (بصر), അവൻ സിംഹാസനത്തിൽ (العرش) ആരോഹണം ചെയ്തിട്ടില്ല (استواء), അവന് മുഖമില്ല (وجه), അവന് കൈകളില്ല (يد), അവൻ ഇഷ്ടപ്പെടില്ല (محبة), അവന് കാരുണ്യമില്ല (رحمة)… എന്നിങ്ങനെ ഖുർആനിലും സുന്നത്തിലും വന്ന സകല വിശേഷണങ്ങളെയും ഇവർ നിഷേധിക്കുന്നു.
- ഇങ്ങനെ നിഷേധിക്കുന്നതിനെയാണ് അവർ ‘തൻസീഹ്’ (പരിശുദ്ധനാക്കൽ) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഫലത്തിൽ അവർ ആരാധിക്കുന്നത് ഒന്നുമില്ലാത്ത ഒരു ശൂന്യതയെയാണ് (عدم).
3. അല്ലാഹുവിന്റെ ഗുണങ്ങളെ സ്ഥിരീകരിക്കലും (الإثبات) സൃഷ്ടികളോട് സാമ്യപ്പെടുത്തലും (التمثيل)
അല്ലാഹുവിന്റെ ഗുണങ്ങളെ (ഉദാഹരണത്തിന്: കൈ, മുഖം, ഇറങ്ങിവരൽ) സ്ഥിരീകരിക്കുന്നത് സൃഷ്ടികളോട് സാമ്യപ്പെടുത്തലാണെന്ന് (التشبيه / التمثيل) ചിലർ തെറ്റിദ്ധരിക്കുന്നു. ഇതും വലിയ അബദ്ധമാണ്.
നമ്മുടെ നിലപാട് (അഹ്ലുസ്സുന്ന):
- അല്ലാഹുവിന്റെ വിശേഷണങ്ങൾ അവന്റെ ഉന്നതമായ സത്തക്ക് (الذات) യോജിച്ച രൂപത്തിലാണ്.
- “അല്ലാഹുവിന്റെ സത്തക്ക് തുല്യമായി മറ്റൊരു സത്തയില്ല; അതുപോലെ അവന്റെ വിശേഷണങ്ങൾക്ക് തുല്യമായി മറ്റൊരു വിശേഷണവുമില്ല.”
- വിശേഷണങ്ങൾ സത്തക്ക് അനുസരിച്ചായിരിക്കും. ആനയുടെ കാലും കൊതുകിന്റെ കാലും ‘കാൽ’ എന്ന പേരിൽ ഒന്നാണെങ്കിലും, രൂപത്തിൽ വ്യത്യസ്തമല്ലേ? സൃഷ്ടികൾക്കിടയിൽ തന്നെ ഇത്ര വ്യത്യാസമുണ്ടെങ്കിൽ, സ്രഷ്ടാവും സൃഷ്ടിയും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം എത്ര വലുതായിരിക്കും!
ഇമാം അഹ്മദ് (رَحِمَهُ اللَّهُ) പറഞ്ഞത്: “തശ്ബീഹ് (التشبيه) എന്നത്; ‘എന്റെ കൈ പോലെയുള്ള കൈ’, ‘എന്റെ കണ്ണ് പോലെയുള്ള കണ്ണ്’ എന്ന് പറയലാണ്. എന്നാൽ ‘കൈ’, ‘കേൾവി’, ‘കാഴ്ച’, ‘മുഖം’, ‘ഇസ്തിവാഅ്’ എന്നിങ്ങനെ അല്ലാഹു പറഞ്ഞതുപോലെ സ്ഥിരീകരിക്കുകയും, അത് സൃഷ്ടികളുടേത് പോലെയല്ല (لا يماثل شيئا من صفات المخلوقين) എന്ന് വിശ്വസിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിൽ എന്ത് സാമ്യപ്പെടുത്തലാണുള്ളത്?”
അല്ലാഹുവിന്റെ നിയമം: {അവന് തുല്യമായി യാതൊന്നുമില്ല (ليس كمثله شيء); അവൻ എല്ലാം കേൾക്കുന്നവനും എല്ലാം കാണുന്നവനുമാകുന്നു (وهو السميع البصير).} [അൽ-ശൂറാ: 11]. ഈ വചനത്തിൽ രണ്ട് കാര്യങ്ങളുണ്ട്:
- നിഷേധം (النفي): “അവന് തുല്യമായി യാതൊന്നുമില്ല”. (സൃഷ്ടികളോട് സാമ്യമില്ല – നഫ്യു തശ്ബീഹ്).
- സ്ഥിരീകരണം (الإثبات): “അവൻ എല്ലാം കേൾക്കുന്നവനും എല്ലാം കാണുന്നവനുമാകുന്നു”. (അവന് കേൾവിയും കാഴ്ചയുമുണ്ട് – ഇസ്ബാത്തു സ്വിഫാത്ത്).
അതിനാൽ, അല്ലാഹുവിന്റെ ഗുണങ്ങളെ സൃഷ്ടികളോട് സാമ്യപ്പെടുത്താതെ (بلا تشبيه), അവയെ നിഷേധിക്കാതെ (بلا تعطيل) നാം വിശ്വസിക്കുന്നു.
ഇബ്നു ബത്തൂത്തയുടെ നുണ: ‘രിഹ്ലത്തു ഇബ്നു ബത്തൂത്ത’ (رحلة ابن بطوطة) എന്ന സഞ്ചാരസാഹിത്യത്തിൽ ഇബ്നു തൈമിയ്യ (رَحِمَهُ اللَّهُ) യെക്കുറിച്ച് ഒരു കളവ് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഇബ്നു ബത്തൂത്ത ഡമസ്കസിൽ വന്നപ്പോൾ, ഇബ്നു തൈമിയ്യ മിമ്പറിൽ നിന്ന് “അല്ലാഹു ഈ മിമ്പറിൽ നിന്ന് ഞാൻ ഇറങ്ങുന്നത് പോലെ ഇറങ്ങിവരും (ينزل كنزولي هذا)” എന്ന് പ്രസംഗിക്കുന്നത് കണ്ടു എന്നാണ് അതിലുള്ളത്. ഇതൊരു പച്ചക്കള്ളമാണ്. കാരണം:
- ഇബ്നു ബത്തൂത്ത ഡമസ്കസിൽ വന്ന സമയത്ത് ശൈഖുൽ ഇസ്ലാം ഇബ്നു തൈമിയ്യ (رَحِمَهُ اللَّهُ) ജയിലിലായിരുന്നു (പോട്ടയിൽ – القلعة). അദ്ദേഹം മരിക്കുന്നത് വരെ പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടില്ല.
- ഇബ്നു തൈമിയ്യ (رَحِمَهُ اللَّهُ) യുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ഒരിടത്തും അല്ലാഹുവിനെ സൃഷ്ടികളോട് സാമ്യപ്പെടുത്തുന്ന വരികളില്ല. മറിച്ച് പ്രവാചകന്മാരുടെ തൻസീഹാണ് (تنزيه الرسل) അദ്ദേഹം പഠിപ്പിച്ചത്.
സത്യം തിരിച്ചറിയുകയും, പ്രവാചകന്മാരുടെ മാർഗ്ഗത്തിൽ (المنهج) ഉറച്ചുനിൽക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് പ്രധാനം.