ഇസ്‌ലാം തൗഹീദിന്റെ (ഏകദൈവാരാധന, അല്ലാഹുവിന് മാത്രം അവകാശപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളിൽ അവനെ ഏകനാക്കൽ) മതമാണ്, മുസ്‌ലിംകളുടെ മതമാണ്. ഇതിന്റെ അർത്ഥം കീഴ്‌പ്പെടൽ, സമാധാനം, സമർപ്പണം എന്നിവയെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു; ഏകദൈവ വിശ്വാസത്തോടെ അല്ലാഹുവിന് കീഴ്‌പ്പെടുക, ശിർക്കിൽ (ബഹുദൈവാരാധന) നിന്നും മുശ്‌രിക്കുകളിൽ (ബഹുദൈവാരാധകർ) നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കുക, നിഫാഖിൽ (കാപട്യം) നിന്നും മുക്തമാവുക എന്നിവയിലൂടെയാണ് ഇത് പ്രകടമാകുന്നത്.
മനുഷ്യരും അവരുടെ രക്ഷിതാവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന സമഗ്രമായ ഒരു മതമാണ് ഇസ്‌ലാം. തൗഹീദിനെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവും അടിമയും അവന്റെ രക്ഷിതാവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മതപരമായ വിശ്വാസങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആരാധനാ കർമ്മങ്ങൾ, ധാർമ്മിക പെരുമാറ്റം, അടിമയും അവനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തിലെ സദ്‌ഗുണങ്ങൾ എന്നിവ ഇത് ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. അടിമയ്ക്ക് തന്നോടുള്ളതും മറ്റ് സൃഷ്ടികൾക്കിടയിലുള്ളതുമായ ബന്ധത്തിലെ ആരാധനയും ഇടപെടലുകളും സംബന്ധിച്ച മതപരമായ വിധികളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഒരു പങ്കുകാരനുമില്ലാതെ അല്ലാഹുവിന് മാത്രം ആരാധനകൾ അർപ്പിക്കുന്നതിലാണ് ഇസ്‌ലാം നിലകൊള്ളുന്നത്. അല്ലാഹു പറയുന്നു:
قُلْ إِنَّنِي هَدَانِي رَبِّي إِلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ دِينًا قِيَمًا مِلَّةَ إِبْرَاهِيمَ حَنِيفًا وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ ۞ قُلْ إِنَّ صَلَاتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَايَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ ۞ لَا شَرِيكَ لَهُ وَبِذَلِكَ أُمِرْتُ وَأَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ ۞ قُلْ أَغَيْرَ اللَّهِ أَبْغِي رَبًّا وَهُوَ رَبُّ كُلِّ شَيْءٍ وَلَا تَكْسِبُ كُلُّ نَفْسٍ إِلَّا عَلَيْهَا وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى ثُمَّ إِلَى رَبِّكُم مَّرْجِعُكُمْ فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ ۞
(നബിയേ,) പറയുക: ‘തീർച്ചയായും എന്റെ രക്ഷിതാവ് എന്നെ നേരായ പാതയിലേക്ക് നയിച്ചിരിക്കുന്നു. വക്രതയില്ലാത്ത നേരായ മതം; ഇബ്രാഹീമിന്റെ മാർഗ്ഗം. അദ്ദേഹം ബഹുദൈവാരാധകരിൽ പെട്ടവനായിരുന്നില്ല.’ പറയുക: ‘തീർച്ചയായും എന്റെ പ്രാർത്ഥനയും എന്റെ ആരാധനാ കർമ്മങ്ങളും എന്റെ ജീവിതവും എന്റെ മരണവും ലോകരക്ഷിതാവായ അല്ലാഹുവിനുള്ളതാകുന്നു. അവന് യാതൊരു പങ്കുകാരനുമില്ല. അപ്രകാരമാണ് എന്നോട് കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്. (അവന്) കീഴ്‌പ്പെടുന്നവരിൽ ഒന്നാമനാണ് ഞാൻ.’ പറയുക: ‘അല്ലാഹു എല്ലാറ്റിന്റെയും രക്ഷിതാവായിരിക്കെ അവനല്ലാത്ത ഒരു രക്ഷിതാവിനെ ഞാൻ അന്വേഷിക്കുകയോ? ഏതൊരാളും പ്രവർത്തിച്ചുണ്ടാക്കുന്നതിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം അവനു മാത്രമായിരിക്കും. ഭാരം ചുമക്കുന്ന യാതൊരാളും മറ്റൊരാളുടെ ഭാരം ചുമക്കുകയില്ല. പിന്നീട് നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിങ്കലേക്കാണ് നിങ്ങളുടെ മടക്കം. ഏതൊരു കാര്യത്തിൽ നിങ്ങൾ ഭിന്നിച്ചിരുന്നുവോ അതിനെപ്പറ്റി അപ്പോൾ അവൻ നിങ്ങളെ അറിയിക്കുന്നതാണ്.’¹
മാലാഖമാരുടെ ദൂതനായ ജിബ്‌രീൽ മനുഷ്യ ദൂതനായ മുഹമ്മദ് നബിയോട് ഈ ചോദ്യം ചോദിച്ചു:
يَا مُحَمَّدُ، أَخْبِرْنِي عَنِ الْإِسْلَامِ؟ فَقَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ: «الْإِسْلَامُ أَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، وأنّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللهِ، وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ، وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ، وَتَصُومَ رَمَضَانَ، وَتَحُجَّ الْبَيْتَ إِنِ اسْتَطَعْتَ إِلَيْهِ سَبِيلًا».
“മുഹമ്മദ്, ഇസ്‌ലാമിനെക്കുറിച്ച് എനിക്ക് പറഞ്ഞുതരിക.” അപ്പോൾ അല്ലാഹുവിന്റെ റസൂൽ മറുപടി പറഞ്ഞു: ‘അല്ലാഹു അല്ലാതെ [ആരാധനക്കർഹനായി] മറ്റൊരു ദൈവമില്ലെന്നും മുഹമ്മദ് അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതനാണെന്നും താങ്കൾ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുക; നമസ്കാരം നിലനിർത്തുക; സകാത്ത് നൽകുക; റമദാനിൽ വ്രതമനുഷ്ഠിക്കുക; യാത്ര ചെയ്യാൻ സാധിക്കുമെങ്കിൽ മന്ദിരത്തിൽ പോയി ഹജ്ജ് കർമ്മം നിർവ്വഹിക്കുക എന്നതാണ് ഇസ്‌ലാം.’²
- അൻആം 6:162-164.
- ഈ ഹദീസ് യോജിക്കപ്പെട്ടതാണ് (ബുഖാരിയും മുസ്‌ലിമും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തത്), അബൂ ഹുറൈറയിൽ നിന്നുള്ള ഹദീസിൽ നിന്നാണ്. ഇവിടെയുള്ള നിർദ്ദിഷ്ട പദപ്രയോഗം ഇബ്നു ഉമർ തന്റെ പിതാവിൽ നിന്ന് നിവേദനം ചെയ്ത ‘സ്വഹീഹ്’ മുസ്‌ലിമിൽ നിന്നുള്ളതാണ്.